3. SINIF BEDEN EĞİTİMİ VE OYUN DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI

1. TEMA: İŞ BİRLİKLİ OYUNLARLA HAREKET EDİYORUM

Beden Eğitimi ve Oyun Dersi (3.Sınıf)

Bu temada öğrencilerin iş birlikli oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebilmeleri, taktiksel problem çözme ve strateji geliştirme becerileri kazanabilmeleri ve adil oyun anlayışına uygun davranabilmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 32
Alan Becerileri BEOSAB1. Hareketi Sergileme, BEOSAB3. Taktik ve Strateji Geliştirme, BEOSAB8. Adil Oyun Anlayışına Uygun Davranma
Eğilimler E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik), E2.1. Empati, E2.5. Oyunseverlik, E3.2. Odaklanma, E3.6. Analitiklik

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB1.2. Öz Düzenleme, SDB1.3. Öz Yansıtma, SDB2.1. İletişim, SDB2.2. İş Birliği, SDB3.2. Esneklik, SDB3.3. Sorumlu Karar Verme
Değerler D3. Çalışkanlık, D4. Dostluk, D6. Dürüstlük
Disiplinler Arası İlişkiler Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi
Beceriler Arası İlişkiler SBAB5.2. Grup Dinamiğini Sağlama, KB2.1. Çelişki Giderme, KB3.1. Karar Verme
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • BEO.3.1.1. İş birlikli oyunlarda adil oyun anlayışına uygun davranabilme
    a) İş birlikli oyunlarda adil oyun anlayışını açıklar.
    b) İş birlikli oyunlarda adil oyun anlayışına uygun hareket eder.
  • BEO.3.1.2. İş birlikli oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebilme
    a) İş birlikli oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini algılar.
    b) İş birlikli oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerinin basamaklarını gösterir.
    c) İş birlikli oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini farklı oyunlarda uygular.
  • BEO.3.1.3. İş birlikli oyunlarda taktik ve strateji geliştirebilme
    a) İş birlikli oyunlarda taktiksel problemi belirler.
    b) İş birlikli oyunlarda belirlenen problemin çözümüne ilişkin öneri sunar.
    c) İş birlikli oyunlarda taktik ve strateji uygular.
İçerik Çerçevesi İş Birlikli Oyunlarda Adil Oyun, İş Birlikli Oyunlarda Birleştirilmiş Hareket Becerileri, İş Birlikli Oyunlarda Taktik ve Strateji
Anahtar Kavramlar adil oyun, hareket becerileri, iletişim, iş birliği, problem çözme, stratejik düşünme, takım farkındalığı
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları kontrol listesi, analitik dereceli puanlama anahtarı ve grup değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilere bir oyun tasarlamaları ve bu oyunda karşılaşabilecekleri bir problemi belirleyerek çözüm önerileri geliştirme performans görevi verilebilir, süreç ve öğrenci ürünleri analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin iş birlikli oyunlarda temel hareket becerilerine ve strateji, taktik, takım çalışması ile ilgili ön bilgilere sahip oldukları ayrıca adil oyun anlayışını benimsedikleri kabul edilir.
Ön Değerlendirme Süreci Temel hareket becerilerinden yer değiştirme, denge ve nesne ile yapılan becerileri içeren iş birlikli bir oyun oynatılabilir. Oyun esnasında adil oyun anlayışına ilişkin gözlem yapılabilir ve öğrencilerden oyunların içerisinde yer alan hareket becerilerini ifade etmeleri istenebilir. Öğrencilerin taktik ve stratejiye ilişkin ön bilgilerini kontrol etmek için aşağıdaki sorular sorulabilir: “Takım olarak bir oyunu nasıl kazanabilirsiniz?”, “Oyunun amacına ulaşmak için hangi yolları belirleyebilirsiniz?”
Köprü Kurma Öğrencilere iş birlikli oyunlar oynatılır. "Gerçek hayatta hangi durumlarda bu iş birliğine ihtiyaç duyabilirsiniz?" sorusuyla öğrencilerin günlük hayatta iş birliği gerektiren durumlar ile oyunlar arasında ilişki kurmaları istenebilir. Temel hareket becerilerinden yer değiştirme, denge ve nesne ile yapılan becerileri deneyimledikleri dikkate alınarak birleştirilmiş hareket becerileri ile ilgili örnekler vermeleri istenebilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • BEO.3.1.1. İş birlikli oyunlarda adil oyun anlayışına uygun davranabilme
    Oyunlarda ve sporlarda adil oyun anlayışı ile ilgili video ve görseller paylaşılır. Video ve görseller izlendikten sonra bu bağlamda öğrencilere “Siz olsaydınız nasıl davranırdınız?", "Sizce kişi/kişiler adil oyun anlayışına uygun hareket etti mi?", "Adil oyun anlayışı oyunlarda veya sporlarda neden önemlidir?" gibi sorular sorulur (E2.1, D6.1). Ardından öğrencilerden adil oyunun önemini farklı örnekler (oyun sırasında sırasını beklemek, hile yapmamak, takım arkadaşı ve rakiplere saygılı davranmak vb.) vererek ifade etmeleri istenir (SDB2.1). Öğrencilerin iş birliği yaparak bir hedefe ulaşmalarını sağlamak, adil oyun anlayışını geliştirmek ve takım ruhunu pekiştirmek için bir oyun seçilir. Öğrenciler takımlara ayrılır. Takım üyelerinden görevlerini yerine getirmeleri istenir. Oyunlar sırasında takım arkadaşlarına daha fazla yardımcı olan ve kurallara uygun hareket eden takıma adil oyun ödülü (yeşil kart, rozet, bir alkış töreni vb.) verilir (SDB2.2, D4.2). Bu öğrenme çıktısını değerlendirmek için grup değerlendirme formu kullanılabilir.
  • BEO.3.1.2. İş birlikli oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebilme
    Öğrencilere oyunlarda iş birliği hakkında şu sorulara benzer sorular yöneltilir: “Oyunlarda iş birliği nedir ve neden önemlidir?", "Oynadığınız oyunlardan iş birlikli oyunlara örnek verebilir misiniz?” Kendi düşüncelerini ifade etmeleri sağlanır. Oyunların başında yardımlaşmanın önemi üzerinde durulur (D4.1). Oyunlar başlamadan önce 3-5 dakika hafif tempoda yürüyüş, derin nefes alma ve esnetme gibi ısınma hareketlerinin yapılmasına dikkat edilir. Ortak bir hedef/amaç için oluşturulmuş, birleştirilmiş hareket becerilerini içeren bir iş birlikli oyun oynatılır (SDB2.2). İş birlikli oyunlarda bireysel hareket becerilerinin takıma nasıl katkı sağladığını fark etmeleri sağlanır. Oyunların sonunda öğrencilere “Hangi hareket becerilerini kullandınız?", "İş birliği bu oyunda neden önemliydi?” gibi sorular yöneltilir. Yer değiştirme, nesne kontrolü ve denge becerilerinden en az ikisinin yer aldığı birleştirilmiş hareket becerilerinin sergilenebileceği bir oyun düzenlenir (E2.5). Örneğin düzenlenen oyunların içinde denge, koşma, galop, top taşıma gibi hareket becerilerine yer verilir. Bu beceriler sergilenirken becerilerin basamaklarına uygun şekilde gösterilmesi istenir. Öğrencilerden oyunlarda etkili iletişim kurarak dayanışma içinde olmaları ve birbirlerini motive ederek grup dinamiğini oluşturmaları beklenir (SBAB5.2, D3.4). Yer değiştirme, nesne kontrolü ve denge becerilerinden en az ikisinin yer aldığı birleştirilmiş hareket becerilerinin sergilenebileceği oyunlar açık alan, kapalı alan, çim saha, toprak zemin gibi alanlarda düzenlenebilir. Oyunlar sırasında iş birliğini teşvik etmek ve takım çalışmasını desteklemek gibi durumlar ön plana çıkarılır (D3.4, SDB2.2). Öğrencilerin düzenlenen oyunlara katılması sağlanır. Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesinde kontrol listesi kullanılabilir.
  • BEO.3.1.3. İş birlikli oyunlarda taktik ve strateji geliştirebilme
    Öğrencilerin birlikte düşünüp karar vermelerini gerektiren oyun seçilerek oyunun amacı hakkında bilgilendirme yapılır. İş birlikli oyunu deneyimleme fırsatı verilerek oyun sırasında karşılaştıkları problemleri fark etmeleri sağlanır (E3.2). Bu doğrultuda öğrencilerin takımlara ayrılmaları ve her takımdan bir gözlemci olması istenir. Bu oyunda engeller ve görevler (engel atlama, takım olarak belirli bir nesneyi taşımak, topu hızla paslaşmak vb.) yer alır. Oyunun ortasında gözlemcinin komutuyla takımların oyunu durdurulur ve gözlemci tarafından “Şu ana kadar takımınızın ilerlemesini zorlaştıran neydi?” sorusu sorulur. Öğrencilerin taktiksel problemleri (paslaşmada zorlanma, engelleri aşarken takım olarak uyum sağlayamama vb.) iş birliği içinde belirlemesi sağlanır (SDB2.2). "Belirlenen problemin çözümüne destek olurken oyunda hangi zorluklarla karşılaştınız?", "Takım olarak neleri daha iyi yapabilirdiniz?", "Oyunu yeniden oynasaydınız hangi farklı taktikleri denerdiniz?" gibi sorular sorulur. Bu doğrultuda öğrencilerden "Oyunda çok dik durmamalıyız.", "Vücudumuzun çok fazla savrulmamasına dikkat ederek, el ve kol açılarımızı daraltıp hızımızı ayarlamalıyız.’’ gibi çözüm önerileri sunmaları istenir (E3.6, SDB3.2, KB2.1). Öğrencilerden belirledikleri çözüm önerilerini oyun esnasında uygulamaları istenir (E2.5). Geliştirilen taktiksel çözümler; iş birlikli oyunlar sırasında görevlere, ekipmanlara, oyun alanına ve kişi sayısına dikkat edilerek tekrar edilir veya farklı oyunlarda uygulanır. Uygulanan taktiklerin başarısı hakkında gruplardan geri bildirim alınır. “Geliştirdiğiniz taktiksel çözümü takım olarak uygulayabildiniz mi?", "Taktiksel çözümü uygularken ne gibi zorluklar yaşadınız?’’ gibi sorular sorulur. Geliştirilen taktiklerin farklı oyunlara transfer edilmesinin önemi üzerinde durulur. Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesinde öğrencilere bir oyun tasarlama ve bu oyunda karşılaşabilecekleri bir problemi belirleyerek çözüm önerileri geliştirme performans görevi verilebilir, süreç ve öğrenci ürünleri analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir (KB3.1, E1.4, SDB1.3).

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden birleştirilmiş hareket becerilerini içeren ve adil oyun anlayışına uygun iş birlikli bir oyun tasarlamaları istenebilir. Belirlenen problemlerin çözümlerine ilişkin oluşturulan taktiksel çözüm önerilerini farklı oyunlarda nasıl kullanabilecekleri üzerinde tartışmaları sağlanabilir.
Destekleme Oyun sırasında farklı beceri seviyelerine sahip öğrenciler eşleştirilir ve her öğrenciyi kapsayacak şekilde roller dağıtılabilir. İş birlikli oyunlarda daha kolay taktiksel problem içeren oyunlar tercih edilebilir. Ayrıca görsel yönergeler ve sözel ipuçları verilebilir.

2. TEMA: OYUNUN KURALLARINI YENİDEN OLUŞTURUYORUM

Beden Eğitimi ve Oyun Dersi (3.Sınıf)

Bu temada öğrencilerin oyunlar sırasında birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebilmeleri ve oyun kurallarını yeniden belirleyebilmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 30
Alan Becerileri BEOSAB1. Hareketi Sergileme
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E2.5. Oyunseverlik, E3.2. Odaklanma, E3.3. Yaratıcılık

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık), SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme), SDB2.2. İş Birliği, SDB3.2. Esneklik, SDB3.3. Sorumlu Karar Verme
Değerler D13. Sağlıklı Yaşam, D18. Temizlik
Okuryazarlık Becerileri OB4. Görsel Okuryazarlık
Disiplinler Arası İlişkiler Hayat Bilgisi
Beceriler Arası İlişkiler KB2.13. Yapılandırma, KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme)
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • BEO.3.2.1. Oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebilme
    a) Oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini algılar.
    b) Oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerinin basamaklarını gösterir.
    c) Oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini farklı durum veya ortamlarda uygular.
  • BEO.3.2.2. Oyunun kurallarını yeniden belirleyebilme
İçerik Çerçevesi Oyunlarda Birleştirilmiş Hareket Becerileri, Oyun Kurallarını Yeniden Belirleme
Anahtar Kavramlar birleştirilmiş hareket becerileri, oyun kuralları
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları kontrol listesi ve analitik dereceli puanlama anahtarı değerlendirilebilir. Öğrencilerden bildikleri geleneksel çocuk oyunlarından birini seçip kurallarını yeniden düzenleme ve bu oyunu sunma performans görevi verilebilir. Performans görevi, analitik dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin oyunlarda temel hareket becerilerini (yer değiştirme, denge, nesne kontrol) edinebildikleri ve oyunun kurallarına uygun hareket edebildikleri kabul edilir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilere bir oyun oynatılır, ardından oyunda kullanılan temel hareket becerilerine örnek vermeleri ve oyunun kurallarını açıklamaları istenebilir.
Köprü Kurma Öğrencilerin günlük hayatlarında oynadıkları oyunları söylemeleri ve birleştirilmiş hareket becerilerinden hangilerini bu oyunlarda kullandıklarını ifade etmeleri sağlanabilir. Öğrencilere “Günlük hayatımızda toplu yaşam alanlarında kurallar olmasaydı neler olurdu?”, “Matematikte işlemler belirli kurallara göre yapılır. Eğer kurallar değişseydi ya da olmasaydı ne olurdu?" gibi sorular sorularak öğrencilerin kurallara uymanın önemini açıklamaları sağlanabilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • BEO.3.2.1. Oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebilme
    Öğrencilerden birleştirilmiş hareket becerilerini içeren görsel materyaller getirmeleri ve materyalleri arkadaşlarına tanıtmaları istenir (OB4, SDB2.1). Ardından birleştirilmiş hareket becerilerini (koşma, yakalama, sıçrama, atlama, fırlatma, sekme, galop, topa ayakla vurma gibi) günlük hayatta nasıl kullandıkları sorulur. Öğrencilerin oyunlarda uygun kıyafet ve ayakkabı kullanmaları, adil oyun anlayışına uygun davranmaları ve oyunlar sırasında güvenli alan oluşturabilmeleri sağlanır (D18.1). Bu bağlamda birleştirilmiş hareket becerilerini içeren bir oyun oynatılır ve oyun sonunda öğrencilerden getirdikleri görsellerde yer alan hangi hareket becerilerini oyunda kullandıklarını ifade etmeleri istenir. Öğrenciler bir oyun tasarlamak için yönlendirilir (E3.3). Oyunun içerisinde birleştirilmiş hareket becerilerinin olması ve bu becerilerin aşamalar hâlinde yapılması istenir. Örnek olarak hedefe doğru dönme, atış elini hazırlama, dengeli bir duruş alma, topu doğru hız ve açıyla fırlatma gibi basamaklar olabilir. Farklı hareket becerilerini içeren oyunlar düzenlenebilir (E2.5, D13.2). Öğrencilerin oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini algılayıp bu becerileri basamaklar hâlinde gösterdikten sonra farklı bir zemin (çim, kum, beton) veya ortamda (kapalı alan, açık alan) bir oyun düzenlemeleri istenir. Düzenlenen oyun farklı durumlara uyarlanarak yeniden oynatılır. Örneğin oyunun kuralları değiştirilerek oyun grup veya eşli oynatılır ya da oyuna engeller eklenerek oyunun farklı hareket becerileri gerektirmesi sağlanır (SDB2.2). Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesinde kontrol listesi kullanılabilir.
  • BEO.3.2.2. Oyunun kurallarını yeniden belirleyebilme
    Öğrencilerden bildikleri oyunları (yakantop, istop, seksek, mendil kapmaca vb.) söylemeleri ve bu oyunları listelemeleri istenir. Daha sonra bildikleri bir oyunu seçmeleri ve kurallarını yeniden oluşturmaları istenir (E3.2, E3.3, KB2.13). Bu bağlamda öğrencilere “Bu oyunda değiştirilebilecek bir kural var mı?", "Oyunun herkes için daha eğlenceli olması amacıyla hangi kuralları değiştirebilirsiniz?", "Oyunun daha zor veya daha kolay olması için hangi eklemeleri yapabilirsiniz?” gibi sorular yöneltilir ve cevaplar alınır. Öğrencilerin seçilen oyunun kurallarını yeniden belirlemeleri ve oyunu bu yeni kurallarla oynamaları sağlanır. Oyun sonrasında yapılan değişikliklerin oyunun akışı ve oynanışı üzerindeki etkilerini değerlendirmek amacıyla soru-cevap etkinliği düzenlenir (E2.5, KB2.16). Öğrencilerden bildikleri geleneksel çocuk oyunlarından birinin kurallarını yeniden düzenleyerek herkes için daha eğlenceli hâle getirme performans görevi verilebilir, ardından bu oyunu sunmaları istenir. Performans görevi analitik dereceli puanlama anahtarıyla yaratıcılık, uygulanabilirlik, katılım ve sunum becerilerine göre değerlendirilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrenciler birleştirilmiş hareket becerilerini oyunlarda sergilerken materyallerin boyu, ağırlığı artırılabilir veya beceriler daha kısa zamanda sergilemeleri istenebilir. Öğrencilerden kuralları yeniden oluşturulan oyunlar sırasında ortaya çıkabilecek problemlere çözüm önerileri ve taktikler geliştirmeleri istenebilir.
Destekleme Öğrencilerin kendi hızlarında ilerleyebilmeleri için oyunlarda birleştirilmiş hareket becerileri sergilenirken öğrencilere becerileri daha fazla tekrar etme fırsatı sağlanabilir. Öğrencilerden oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergilerken arkadaşlarına rehberlik etmeleri istenebilir. Kullanılan materyallerin boyutları ve ağırlıkları öğrencilerin bireysel özelliklerine uygun olarak azaltılabilir. Oyun sırasında daha fazla motivasyon desteği sağlanabilir.

3. TEMA: FARKLI RİTİMLERLE HAREKET EDİYORUM

Beden Eğitimi ve Oyun Dersi (3.Sınıf)

Bu temada öğrencilerin farklı tempodaki müziklere uygun, eşle veya grupla ritmik hareket edebilmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 25
Alan Becerileri BEOSAB5. Ritmik Hareket Etme
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E1.1. Merak, E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven), E2.5. Oyunseverlik, E3.2. Odaklanma, E3.3. Yaratıcılık

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık), SDB2.2. İş Birliği, SDB3.1. Uyum
Değerler D4. Dostluk, D7. Estetik
Disiplinler Arası İlişkiler Fen Bilimleri, Müzik, Türkçe
Beceriler Arası İlişkiler BEOSAB7. Eşle/Grupla Hareket Etme
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • BEO.3.3.1. Farklı tempodaki müziğe uygun hareket edebilme
  • BEO.3.3.2. Eşle veya grupla ritmik hareket edebilme
    a) Eşle veya grupla hareket ederek verilen ritmi algılar.
    b) Eşle veya grupla ritme uygun hareket eder.
    c) Eşle veya grupla uyumlu ritmik hareket becerilerini sergiler.
İçerik Çerçevesi Farklı Tempodaki Müziğe Uygun Hareket Etme, Eşle veya Grupla Ritmik Hareket Becerileri
Anahtar Kavramlar halk dansları, kültür, müzik türleri, ritim ve hareket
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları grup değerlendirme formu ve analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Öğrencilerden farklı tempodaki müziklerden en az ikisini seçerek her birine uygun basit bir hareket dizisi (koreografi) oluşturma performans görevi verilebilir. Bu performans görevi analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin belirlenen tempodaki müziklerde ritmi algılayabildikleri ve eş veya grupla ritmik hareket becerisini sergileyebildikleri kabul edilir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilerin hazır bulunuşluklarını belirlemek için müzik eşliğinde birleştirilmiş hareket becerilerini içeren bir oyun oynatılabilir, ardından öğrencilerden becerilerin isimlerini ve müzik temposunun nasıl olduğunu (yavaş, orta, hızlı) ifade etmeleri istenebilir.
Köprü Kurma Öğrencilere “Bisiklet sürerken kalp atışlarınız nasıl?”, “Okuldan eve giderken el ve ayaklarınız arasındaki ritmi fark ettiniz mi?” gibi sorular sorulabilir. Sosyal etkinliklerde, grup danslarına ya da halk oyunlarına katıldıklarında ritim ve hareket becerilerini içeren örnekler vermeleri istenebilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • BEO.3.3.1. Farklı tempodaki müziğe uygun hareket edebilme
    Öğrencilerden yavaş tempoda başlayan (kolları sallama, bacakları kaldırma, daireler çizme) ve giderek hızlanan bir müzik eşliğinde ısınma hareketleri yapmaları istenir, ardından öğrenciler tek bir grup olacak şekilde bir araya getirilir. Farklı tempoda müzikler (klasik ve hareketli müzik, halk müziği, film ve oyun müzikleri vb.) ile bu müzik tempolarında yapılacak hareketler belirlenir. Klasik müzik açıldığında öğrencilerden kollarını açarak yavaş ve dengeli yürüyüşler, hafif salınımlar ve esnetme hareketleri yapmaları istenir. Hareketli müzik çaldığında müzikle uyumlu şekilde sıçrama, el çırpma, omuz silkme gibi hareketleri yapmaları sağlanır (E2.5). Halk müziğinde öğrencilerden ellerinde hayalî kaşıklar veya mendillerle ritmik hareketler yapmaları beklenir. Film ve oyun müzikleri çaldığında bazen gizemli, yavaşça saklanma, eğilme, kaçma; bazen hızlı, bazen macera dolu engellerden kaçıyormuş gibi hareket etmeleri istenir. Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesi için öğrencilere “Bugün hangi tempodaki müziğe uygun hareket edebildiniz?", "En çok hangi tempodaki müzikte eğlendiniz?", "Hangi hareketleri daha iyi yaptığınızı düşünüyorsunuz?", "Müziğin temposuna uyum sağlamak kolay mıydı, zor muydu?” gibi açık uçlu ya da kısa cevaplı sorular yöneltilebilir (SDB1.1, E2.5). Öğrencilerden farklı tempodaki müziklerden en az ikisini seçerek her birine uygun basit bir hareket dizisi (koreografi) oluşturma ve bu diziyi müzikle uyumlu şekilde sergileme performans görevi istenebilir. Performans görevi analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
  • BEO.3.3.2. Eşle veya grupla ritmik hareket edebilme
    Öğrencilerin dikkatini çekebilmek ve öğrencilerde merak uyandırmak için öğrencilere bir müzik eşliğinde oyun oynatılır (E1.1, E2.5). Ardından öğrencilerden grup oluşturmaları ve müzik eşliğinde yapılacak hareket becerilerini belirlemeleri istenir. Bunlar galop, dikey sıçrama ve tenis toplarını sektirme gibi hareketleri içerebilir. Oluşturulan gruplardan tüm hareket becerilerini sırayla yapmaları ve etkili iletişim kurmaları istenir (D4.2, SDB2.2). Kullanılan müzik için ritmi algılama becerilerini geliştirirken eşle veya grupla uyum içinde ritmik hareket etmeleri sağlanır (SDB3.1). Komut, alkış ve farklı tempodaki müzikler (hareketli ve klasik müzik, halk müziği vb.) kullanılabilir. Öğrencilere oyunlar sırasında verilen ritim algılarını belirlemeleri için şu sorular sorulabilir: “Grup olarak uyum içinde ritmik hareket edebildiniz mi?", "Verilen ritme uygun hareket edebildiniz mi?" Öğrenciler eşleştirilir ve bir müzik açılır. Eşlerden birinin müziğin temposuna uygun bir şekilde ritmik olarak öne ve geriye adım, kol açma-kapama, el çırpma, ayak yere vurma, bedenini döndürme, kaşık veya mendil kullanma gibi ritim ile hareketleri yapması; diğerinin bunları tekrar etmesi istenir. Daha sonra eşler birlikte ritmik olarak senkronize bir şekilde hareketleri yapar (D7.3, BEOSAB7). Bu süreçte öğrencilerin birbirlerini desteklemesi ve kendilerine güvenmeleri gerektiği üzerinde durulur (SDB2.2, E1.5). Öğrencilere bir yörenin halk dansı (zeybek, halay, horon vb.) videosu izletilir ve "Bu halk dansında hangi hareket becerileri kullanıldı?", "Becerileri uygulamalı olarak gösterebilir misiniz?" gibi sorular sorulur. Öğrencilerden videolarda gördükleri halk danslarına ait hareketleri yapmaları istenir (E3.2). Gruplar oluşturulur. Gruplardan bir müzik eşliğinde birleştirilmiş hareket becerilerini içeren koreografiler oluşturmaları istenir (SDB2.2, E3.3, D7.2). Bu süreçte etkili iletişimle sevgi, saygı ve güvene dayalı ilişkiler kurmaları istenir (D4.2). Oluşturdukları koreografileri sergilemeleri sağlanır. Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesi grup değerlendirme ile yapabilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden farklı kültürlerin dansları ve bu danslarda kullanılan müzikler hakkında araştırma yapmaları istenebilir. Öğrencilerden bir dans gösterisi planlamaları ve danslarını sergilemeleri istenebilir.
Destekleme Öğrencilerden daha yavaş tempodaki müziğe uygun hareket etmeleri istenebilir. Görseller ile hareket becerilerinin nasıl uygulanacağı gösterilebilir. Koreografiler oluşturulurken öğrencilere ek süre verilebilir ve akran desteği sağlanabilir.

4. TEMA: SAĞLIĞIM İÇİN FİZİKSEL AKTİVİTEYE KATILIYORUM

Beden Eğitimi ve Oyun Dersi (3.Sınıf)

Bu temada öğrencilerin fiziksel aktiviteler sırasında vücutlarında meydana gelen değişimleri sorgulayabilmeleri ve fiziksel hareketsizliğin sonuçlarını açıklayabilmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 30
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler, KB2.8. Sorgulama
Eğilimler E1.1. Merak, E2.1. Empati, E3.1. Muhakeme, E3.3. Yaratıcılık, E3.8. Soru Sorma, E3.10. Eleştirel Bakma

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB1.3. Öz Yansıtma, SDB2.2. İş Birliği
Değerler D3. Çalışkanlık, D13. Sağlıklı Yaşam
Disiplinler Arası İlişkiler Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi
Beceriler Arası İlişkiler KB2.6. Bilgi Toplama, KB2.7. Karşılaştırma, KB2.12. Gözlemleme, BEOSAB6. Fiziksel Uygunluk
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • BEO.3.4.1. Fiziksel aktivite sırasında vücudunda meydana gelen değişimleri sorgulayabilme
    a) Fiziksel aktivite sırasında vücudunda meydana gelen değişimleri tanımlar.
    b) Fiziksel aktivite sırasında vücudunda meydana gelen değişimler hakkında sorular sorar.
    c) Fiziksel aktivite sırasında vücudunda meydana gelen değişimler hakkında bilgi toplar.
    ç) Topladığı bilgilerin doğruluğunu değerlendirir.
    d) Topladığı bilgiler üzerinde çıkarım yapar.
  • BEO.3.4.2. Fiziksel hareketsizliğin sonuçlarını açıklayabilme
İçerik Çerçevesi Fiziksel Aktivite Sırasında Vücudunda Meydana Gelen Değişimler, Fiziksel Hareketsizliğin Sonuçları
Anahtar Kavramlar efor, fiziksel aktivite, kalp atışı, nabız, vücut ısısı
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları gözlem formu, öz değerlendirme formu ve grup değerlendirme formu ile değerlendirilebilir. Öğrencilere günlük hayatta daha aktif olabilmek ve hareketsizliğin neden olabileceği sağlık risklerini önlemek amacıyla bunlara bireysel çözüm önerileri geliştirme performans görevi verilebilir. Performans görevinin değerlendirilmesinde analitik dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin fiziksel aktivite sırasında vücutlarında meydana gelen değişimleri açıklayabildikleri ve fiziksel hareketsizliğe ilişkin farkındalıklarının olduğu kabul edilir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrenciler bir fiziksel aktiviteye katılır ve ardından öğrencilere “Vücudunuzda ne gibi değişiklikler hissettiniz?”, “Vücut ısınız değişti mi?” gibi sorular sorularak öğrencilerin gözlemlerini paylaşmaları sağlanabilir. Fiziksel hareketsizliğin sonuçlarını açıklayabilmelerine ilişkin benzer oyunlar oynatılabilir. “Doğru mu? Yanlış mı?” sorularıyla öğrencilerden bilgi doğruysa sağa, yanlışsa sola adım atmaları istenebilir.
• Bir gün boyunca hiç hareket etmezsek kan dolaşımımız yavaşlar ve kaslarımız hareketsiz kalır (doğru).
• Sürekli oturmak ve hareket etmemek sağlığımızı daha iyi hâle getirir (yanlış).
Köprü Kurma Öğrencilerden günlük hayatta yaptıkları fiziksel aktiviteleri (koşma, yürüme, merdiven çıkma vb.) hatırlamaları istenir. Bu aktiviteler sırasında kalp atışı, nefes alıp verme sıklığı ve vücut ısısındaki değişimlerin farkına varıp varmadıkları sorulur. Ardından bu değişimlerin nedenleri düşündürülerek fiziksel aktivite ile vücuttaki değişimlerin bağlantısını kurmaları sağlanabilir. Öğrencilerden günlük hayatlarında hangi durumlarda fiziksel olarak hareketsiz kaldıklarını düşünmeleri ve bu farkındalık doğrultusunda deneyimlerini paylaşmaları istenebilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • BEO.3.4.1. Fiziksel aktivite sırasında vücudunda meydana gelen değişimleri sorgulayabilme
    Öğrencilere "Fiziksel aktivite nedir?", "Fiziksel aktivite bizler için neden önemlidir?", "Fiziksel aktivitelere örnek verebilecek olan var mı?" gibi sorular sorulur ve fiziksel aktivite ile ilgili ön bilgileri kontrol edilerek geri bildirimler verilir. Öğrencilerden yerinde sıçrama, koşu, ip atlama gibi fiziksel aktivitelere katılmaları ve vücutlarında meydana gelen değişimleri gözlemleyip sorgulamaları istenir (E3.8, SDB1.3, D13.2). Aktivite öncesinde ve sonrasında nabızlarını ölçerek solunum sıklığı, terleme, vücut ısısı, kalp atış hızı gibi değişimleri fark etmeleri ve bu değişimleri tanımlamaları istenir (E1.1). Bu doğrultuda belirlenen bir fiziksel aktiviteyi (yerinde sıçrama, ip atlama, koşu vb.) gerçekleştirmeleri sağlanır. Aktivite sonrasında nabızlarını tekrar ölçmeleri; solunum hızlarını, terleme durumlarını ve vücut ısılarını karşılaştırmaları ve bu değişimlerin nedenlerini fark etmeleri istenir (E1.1). Kendi gözlemlerine dayanarak “Nabzım neden hızlandı?”, “Nefes alışverişim neden arttı?”, “Vücudum neden ısındı?” gibi sorular sorarak fiziksel aktivitenin vücut üzerindeki etkilerini anlamlandırmaları sağlanır (D13.2, KB2.8, E3.8). Öğrencilerin farklı fiziksel aktivite türlerini deneyimlemeleri için gruplar oluşturulur ve gözlem yapmaları sağlanır. Oluşturulan gruplara farklı fiziksel aktiviteler yaptırılır. Bunlar hızlı hareket etmeyi gerektiren (30 metre koşu, koşarak top sektirme), kas gücü gerektiren (şınav, mekik, squat) ve esneklik ile denge gerektiren (esnetme, tek ayak üzerinde durma, denge çizgisinde yürüme) aktiviteler gibi fiziksel aktiviteler olabilir (D13.2, BEOSAB6). Her aktivite öncesinde ve sonrasında nabız ölçümü, nefes sayısı, vücut sıcaklığı, terleme durumları, yorgunluk hissi gibi değişimleri gözlemleyerek bunları bireysel gözlem formlarına kaydetmeleri ve bu süreç içerisinde özverili davranmaları istenir (KB2.6). Topladıkları bilgilerin doğruluğunu değerlendirmek için arkadaşlarıyla gözlemlerini karşılaştırmaları ve ölçüm sonuçlarının tutarlılığını kontrol etmeleri istenir. Öğretmenin rehberliğinde ölçümlerin doğru yapılıp yapılmadığı değerlendirilir ve varsa hata kaynakları belirlenir (D3.3). Öğrencilerin fiziksel aktivitelerde nabız sayıları, vücut ısıları, solunum hızları gibi vücutlarında meydana gelen değişimlerin nedenlerini odaklanmış bir şekilde gözlemleyerek fark etmeleri sağlanır (E3.1). Yapılan fiziksel aktivitenin süresinin, türünün ve şiddetinin vücutta meydana gelen değişimler üzerindeki etkisini fark ederek çıkarım yapmaları sağlanır (E3.10, SDB1.3). Çıkarımları arkadaşlarıyla paylaşmaları istenir. Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesinde öz değerlendirme formu kullanılabilir.
  • BEO.3.4.2. Fiziksel hareketsizliğin sonuçlarını açıklayabilme
    Öğrencilere fiziksel hareketsizliğin sonuçlarını fark edebilmeleri için oyunlar eşliğinde farklı senaryolar sunulur. Bu senaryoların içeriğinde sürekli oturan bir kişide meydana gelecek sağlık problemleri, hareketsiz bir insanın nasıl yorgun ve mutsuz olduğu (uzun süre sabit oturma; bütün gününü TV izleyerek, telefonla oynayarak, yemek yiyerek geçirmek vb.) yer alır. Ardından öğrencilerden "Hareketsiz kalmak kişiye ne hissettirmiş olabilir?", "Sağlığınız için böyle davranmak doğru mu?" sorularına cevap vermeleri istenir (E2.1). Bu bağlamda hareketsizliğin etkilerini daha iyi anlayabilmeleri için bir oyun oynatılır. Belirli bir süre sabit bir pozisyonda beklemeleri veya sandalyede hareket etmeden oturmaları sağlanır. Bu sürecin sonunda vücutlarında oluşan hissiyat (kas sertliği, rahatsızlık hissi vb.) hakkında gözlemlerini ifade etmeleri istenir. Ardından kısa süreli fiziksel aktivitelere (ısınma hareketleri, hafif koşu, esnetme egzersizleri vb.) katılarak hareketin vücutları üzerindeki olumlu etkilerini deneyimlemeleri, bu değişiklikleri fark ederek karşılaştırma yapmaları ve bunları ifade etmeleri sağlanır (KB2.7, D13.2). Bu uygulamadan sonra grup tartışmaları ve beyin fırtınası etkinlikleri düzenlenir. Tartışmalarda öğrencilere hareketsiz bir yaşam tarzının sağlık üzerindeki etkileri (kas zayıflığı, kilo artışı, esneklik kaybı, dayanıklılığın azalması, kardiyovasküler hastalık riski gibi) hakkında sorular yöneltilir. Öğrencilerden günlük hayatta daha aktif olabilmek ve hareketsizliğin neden olabileceği sağlık risklerini önlemek amacıyla bunlara bireysel çözüm önerileri geliştirmeye yönelik bir araştırma yapma performans görevi istenebilir, bu performans görevi öz değerlendirme formu ile değerlendirilebilir (SDB2.2, E3.3).

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden günlük hayatta hareketsiz kaldıkları durumları ve zamanları fark etmeleri için bir günlük oluşturmaları, bu bağlamda kendi aktivitelerini artırmaya yönelik çözümler üretmeleri sağlanabilir. "Bir sporcu koşarken vücudunda ne gibi değişimler meydana gelir?" sorusuyla öğrencilerden grup tartışması yapmaları istenebilir.
Destekleme Fiziksel aktiviteler sırasında vücutta meydana gelen değişimleri gösteren bilgi kartları kullanılabilir. Öğrencilerin düşük şiddetli fiziksel aktivitelere katılmaları sağlanabilir. Fiziksel hareketsizliğin sonuçlarını gösteren dijital içerikler kullanılabilir.

5. TEMA: HAREKET EDEREK ÇEVREMİ KEŞFEDİYORUM

Beden Eğitimi ve Oyun Dersi (3.Sınıf)

Bu temada öğrencilerin fiziksel aktiviteye katılabilecekleri farklı çevreleri belirleyebilmeleri ve farklı çevre koşullarında fiziksel aktivitelere katılabilmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 25
Alan Becerileri BEOSAB4. Fiziksel Aktiviteye Katılma
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E2.2. Sorumluluk, E2.5. Oyunseverlik, E3.3. Yaratıcılık

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık), SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme), SDB1.3. Kendine Uyarlama (Öz Yansıtma), SDB2.1. İletişim
Değerler D5. Duyarlılık, D13. Sağlıklı Yaşam
Disiplinler Arası İlişkiler Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi, Matematik
Beceriler Arası İlişkiler KB2.8. Sorgulama, KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme)
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • BEO.3.5.1. Fiziksel aktiviteye katılabileceği farklı çevreleri belirleyebilme
  • BEO.3.5.2. Farklı çevre koşullarında fiziksel aktiviteye katılabilme
    a) Farklı çevre koşullarında fiziksel aktivite ihtiyacını fark eder.
    b) Farklı çevre koşullarında fiziksel aktivite ihtiyacına yönelik plan yapar.
    c) Farklı çevre koşullarında fiziksel aktiviteye ilişkin hazırladığı planı uygular.
İçerik Çerçevesi Fiziksel Aktivite Çevreleri Belirleme, Farklı Çevre Koşullarında Fiziksel Aktivite Katılım
Anahtar Kavramlar çevre farkındalığı, fiziksel aktivite planı
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları öz değerlendirme ve performans görevi ile değerlendirilebilir. Öğrencilerin fiziksel aktivite günlüğü hazırlamaları ve hazırladıkları fiziksel aktivite günlüğünü sunum, poster ya da dijital günlük gibi yollarla paylaşma performans görevi verilebilir. Performans görevinin değerlendirilmesinde analitik dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin fiziksel aktivitelerini planlayabildikleri, sorumluluk bilincine sahip oldukları, çeşitli hareket becerilerini ve çevre farkındalığını edindikleri kabul edilir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilere farklı fiziksel aktiviteleri ve bu aktivitelerin yapıldığı çevreleri temsil eden renkli kartlar (mavi-deniz-yüzme, yeşil-orman-yürüyüş) dağıtılabilir. Öğrencilerden seçtikleri kartın rengine göre hangi çevrede hangi fiziksel aktivitenin yapıldığını tahmin etmeleri istenebilir. Ardından kartlarda yazan fiziksel aktiviteleri günlük hayatta uygulayıp uygulamadıkları sorularak ön bilgileri değerlendirilebilir.
Köprü Kurma Öğrencilerden günlük hayatta fiziksel aktivite yapmak için çevreleri belirlerken nelere dikkat ettiklerini ifade etmeleri istenebilir. Öğrencilerin ön bilgilerini kullanarak farklı çevre koşulları ve fiziksel aktivite arasındaki ilişkiye günlük hayattan örnekler vermeleri ve bunun üzerinden tartışmaları sağlanabilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • BEO.3.5.1. Fiziksel aktiviteye katılabileceği farklı çevreleri belirleyebilme
    Öğrencilere fiziksel aktivite yapabilecekleri çevreler (park, bisiklet yolları, oyun alanları, rekreasyon alanları, okul bahçesi, spor salonu, ev, deniz, dağ vb.) sorulur ve öğrencilerden bu çevrelerde ne tür fiziksel aktiviteler yapabileceklerini söylemeleri istenir. Öğrencilerden farklı fiziksel çevrelere ilişkin bir oyun tasarlamaları istenir (E3.3). Bu doğrultuda örneğin deniz, orman, dağ gibi farklı çevreleri içeren köşeler belirlemeleri istenir. Söylenen köşeye komutla koşmaları ve o köşe için uygun olan fiziksel aktiviteyi yapmaları istenir (D13.2). Örneğin "park" denildiğinde o köşeye gidip hep birlikte sıçrama; "deniz" denildiğinde yüzme; "spor salonu" denildiğinde esnetme; "dağ" denildiğinde kayma gibi hareketleri yapmaları için yönlendirilirler. Oyun tamamlandıktan sonra her öğrencinin kendine “Bugünden itibaren hangi çevrelerde fiziksel aktivite yapmak benim için daha uygun olabilir?", "Hangi çevrelerde daha çok fiziksel aktivite yapmaya önem vereceğim?” gibi sorular sorarak fiziksel aktivite yapabilecekleri çevreleri belirleyebilmeleri sağlanır (KB2.8, SDB1.1). Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesinde öz değerlendirme formu kullanılabilir.
  • BEO.3.5.2. Farklı çevre koşullarında fiziksel aktiviteye katılabilme
    Fiziksel aktivite ile ilişkili bir oyun oynatılır. Öğrencilerden kısa bir süre için en çok sevdikleri fiziksel aktiviteyi yapmaları ve ardından neden bu fiziksel aktiviteyi sevdiklerini açıklamaları istenir (E2.5, D13.2). Farklı hava durumu ve çevre koşullarına ilişkin fiziksel aktiviteleri içeren bir video izletilir. Bu bağlamda öğrencilere şu sorular yöneltilir ve öğrencilerin düşüncelerini ifade etmeleri istenir (SDB2.1). “Hangi çevrede fiziksel aktivite yapmayı tercih ederdiniz?”, “Sizce en çok hangi çevre koşulunda fiziksel aktivite yapmak daha zor?”, “Kendi yaşadığınız çevrede fiziksel aktivite yapmak için hangi fırsatları yaratabilirsiniz?”, “Fiziksel özelliklerinize ve ilgilerinize göre size en çok hitap eden çevre ve fiziksel aktiviteler neler olabilir?” (KB2.10). Öğrenciler kendi fiziksel aktivite ihtiyaçlarını fark ettikten sonra bu bilgiler doğrultusunda farklı çevre koşullarında yapılabilecek fiziksel aktiviteleri ayırt etmeye ve kendi ihtiyaçlarına yönelik fiziksel aktivite günlüklerini oluşturmaya teşvik edilir (SDB1.2). Planlar okul içinde veya dışında uygulanabilir. Bu doğrultuda öğrencilerden bir fiziksel aktivite günlüğü oluşturmaları istenir (KB2.13). Günlüğün içeriğinde yaş, boy, kilo; günlük adım sayısı; fiziksel aktivitenin türü, süresi, mesafesi ve hangi çevrede yapıldığı gibi bölümler yer alması gerektiği üzerinde durulur (SDB1.3). Günlük adım sayısı, mesafe ve zaman takibi için dijital araçlar kullanılabilir. Öğrencilerden bir hafta boyunca okul içinde veya dışında yaptıkları fiziksel aktiviteleri ve bunların sürelerini kaydetmeleri istenir (E2.2, SDB1.2, D13.2). Fiziksel aktivite günlüğü uygulanırken fiziksel aktiviteler sırasında vücut temizliğine dikkat etme, temiz kıyafetler kullanma, aktivite ortamını temiz tutma, aktiviteden sonra temizlik ve sıvı alma gibi durumlar üzerinde durulur (D5.1, D13.2, E2.2). Öğrencilere hazırladıkları fiziksel aktivite günlüklerini uygulayıp bunları sunum, poster veya dijital formatta paylaşma performans görevi verilebilir, bu öğrenme çıktısı öz değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrenciler fiziksel aktiviteye katılımı cesaretlendiren sloganlar üretmeye teşvik edilebilir. Öğrencilerin yakın çevrelerinde bulunan kişilerin hangi fiziksel aktiviteleri, hangi çevrelerde yaptıklarını ifade etmeleri sağlanabilir. Günlük fiziksel aktivite hedefleri oluşturmaları ve bu hedefleri takip ederek düzenli fiziksel aktivite alışkanlığı kazanmaları istenebilir.
Destekleme Fiziksel aktivitelere katılırken bireysel farklılıkları dikkate alınacak şekilde öğrencilere destekleyici ekipman ve akran desteği verilebilir. Az sayıda hedef koymaları, görsel-işitsel materyaller kullanmaları ve öğrencilerin birbirlerini motive edici geri bildirimler vermeleri istenebilir.

6. TEMA: KÜLTÜREL BİRİKİMLERİMİZ VE GELENEKSEL OYUNLAR

Beden Eğitimi ve Oyun Dersi (3.Sınıf)

Bu temada öğrencilerin geleneksel çocuk oyunlarına ilişkin hareket becerilerini sergileyebilmeleri, başarı elde etmiş Türk sporcularını tanıyabilmeleri, Mustafa Kemal Atatürk'ün ilgilendiği spor branşlarını ifade edebilmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 30
Alan Becerileri BEOSAB1. Hareketi Sergileme
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E2.1. Empati, E2.2. Sorumluluk, E2.5. Oyunseverlik, E3.2. Odaklanma, E3.3. Yaratıcılık, E3.7. Sistematiklik

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB2.1. İletişim, SDB2.3. Sosyal Farkındalık Becerisi
Değerler D3. Çalışkanlık, D14. Saygı, D16. Sorumluluk, D19. Vatanseverlik
Okuryazarlık Becerileri OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık, OB5. Kültür Okuryazarlığı
Disiplinler Arası İlişkiler Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi
Beceriler Arası İlişkiler KB2.8. Sorgulama, KB2.10. Çıkarım Yapma, KB2.13. Yapılandırma
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • BEO.3.6.1. Geleneksel çocuk oyunlarında hareket becerilerini sergileyebilme
    a) Geleneksel çocuk oyunlarında yer alan hareket becerilerini algılar.
    b) Geleneksel çocuk oyunlarında yer alan hareket becerilerinin basamaklarını gösterir.
    c) Geleneksel çocuk oyunlarında yer alan hareket becerilerini farklı oyunlarda uygular.
  • BEO.3.6.2. Başarılı Türk sporcuları tanıyabilme
  • BEO.3.6.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporları açıklayabilme
İçerik Çerçevesi Geleneksel Çocuk Oyunları, Başarılı Türk Sporcular, Mustafa Kemal Atatürk’ün İlgilendiği Sporlar
Anahtar Kavramlar hareket becerileri, millî bayramlar, spor kültürü, törenler
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları akran değerlendirme formu, açık uçlu sorular, analitik dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu ile değerlendirilebilir. Öğrencilerden başarılı Türk sporculara ait görsel ve içeriklerden oluşan bir pano hazırlama performans görevi verilebilir. Performans görevinin değerlendirilmesinde analitik dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin oyunlarda birleştirilmiş hareket becerilerini sergileyebildikleri ve temel düzeyde ifade yeteneklerinin olduğu kabul edilir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilerden daha önce oynadıkları geleneksel çocuk oyunlarından örnekler vermeleri istenir. Geleneksel bir çocuk oyunu oynatılır ve oyun sırasında öğrencilerin hareket becerileri gözlemlenebilir. Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporlar ve başarılı Türk sporcular ile ilgili aşağıdaki sorulara benzer sorular sorulabilir:
• Tarihimizde başarılı olmuş Türk sporculara örnek verebilir misiniz?
• Mustafa Kemal Atatürk hangi sporlarla ilgilenmiş olabilir?
Köprü Kurma Öğrencilerden aile büyüklerinin oynadığı geleneksel çocuk oyunları ile günümüz çocuk oyunlarını karşılaştırmaları istenebilir. Öğrencilere televizyonda veya sosyal medyada izledikleri spor müsabakaları hatırlatılarak başarılı Türk sporcuları hakkında bilgi sahibi olup olmadıkları sorulabilir. Daha önce duydukları sporcuları ve sporcuların başarılarını paylaşmaları istenebilir. Öğrencilere Mustafa Kemal Atatürk’ün sporla ilgisi ve sporu destekleyen sözleri hatırlatılarak öğrencilerden Atatürk’ün hangi sporlara ilgi duyduğu konusunda tahminlerde bulunmaları sağlanabilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • BEO.3.6.1. Geleneksel çocuk oyunlarında hareket becerilerini sergileyebilme
    Öğrencilerden farklı kültür ve bölgelere ait olan geleneksel çocuk oyunları ile ilgili görsel materyaller (resimler, fotoğraflar, dergi veya gazete kupürleri, posterler vb.) getirmeleri istenir (D16.3, OB4). Getirilen görsel materyaller ile öğrencilerin fikir alışverişinde bulunmaları sağlanır (SDB2.1). Geleneksel çocuk oyunlarından biri seçilir. Öğrencilerden oyun sırasında aktif rol almaları istenir ve oyun oynanır (E2.5, D3.4). Oyunun sonunda öğrencilerin kullanmış oldukları hareket becerilerini (koşma, eğilme, vurma, sıçrama, galop, atma gibi) ifade etmeleri için "Oyunda hangi hareket becerilerini kullandınız?" sorusu sorulur ve öğrencilerin geleneksel çocuk oyunlarını oynarken kullandıkları hareket becerilerini algılamaları ve ifade etmeleri sağlanır (KB2.10). Isınma-soğuma, uygun kıyafet seçimi ve oyun sırasında saygılı davranmanın önemi üzerinde durulur (D14.1). Öğrencilerden bir tane geleneksel çocuk oyunu seçmeleri ve oyunda yer alan hareket becerilerini basamaklarına uygun şekilde yapmaları istenir. Örnek olarak oyunun amacına göre öğrencilerden önce el-göz koordinasyonlarını düzenlemeleri, hız ve çevikliği belirlemeleri, atış hızını ve yönünü ayarlayarak becerileri basamaklı bir şekilde yapmaları istenir (E2.5). Öğrencilerin farklı kültürlere ve bölgelere ait geleneksel çocuk oyunlarında oyunların amaçlarının, sürelerinin, alanlarının, kullanılan malzemelerinin, hareket becerilerinin ve kişi sayılarının değişebileğini düşünmeleri sağlanır (KB2.8). Bu doğrultuda öğrencilerden iki farklı geleneksel çocuk oyununu birleştirmeleri ve ortaya yeni bir oyun çıkarmaları istenir (E3.3, KB2.13). Ardından oyun başlatılır, öğrencilerin oyuna aktif olarak katılmalarına ve motivasyon düzeylerinin yüksek olmasına dikkat edilir (D3.4, E2.5). Oyuncu sayısına göre alan büyütülebilir. Bu öğrenme çıktısı gözlem formu ile değerlendirilebilir.
  • BEO.3.6.2. Başarılı Türk sporcuları tanıyabilme
    Öğrenciler arasında görev paylaşımı yapılır. Güvenilir bilgi kaynaklarından görsel içerik, biyografi anlatımı, video gibi dijital içeriklerden faydalanarak tarihimizde başarılı olmuş Türk sporcularını araştırmaları istenir (E2.2, D3.2, D16.3, OB2). Öğrencilerden araştırma yaptıkları başarılı Türk sporcularından birini seçerek oyuncuların isimlerini belirtmeden hayatlarını ve başarılarını anlatmaları ve diğer öğrencilerden bu sporcunun kim olduğunu tahmin etmeleri istenir (SDB2.1, E2.5). Daha sonra tahmin edilen sporcular için bir madalya töreni canlandırmaları istenir (E2.1, D19.2, SDB2.3). Canlandırma sonrasında "Madalya alırken ve İstiklal Marşımız okunurken neler hissettiniz?" sorusu sorulur. Öğrencilerden araştırma sürecinde edindikleri bilgileri kullanarak başarılı Türk sporculara ait görsel ve içeriklerden oluşan bir pano hazırlama performans görevi verilir; bu performans görevi grup çalışmasına katılım, bilginin doğruluğu, görsel düzen ve görev paylaşımına dayalı grup değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
  • BEO.3.6.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporları açıklayabilme
    Öğrencilerden gruplar oluşturmaları ve görev paylaşımı yapmaları istenir (E3.2, D16.3). Gruplardan Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporları içeren video, kısa hikâye, görsel gibi dijital içerikleri araştırmaları istenir (D19.2, OB5). Araştırma konularını arkadaşlarına sunmaları veya aktarmaları istenir. Daha sonra öğrencilere geçmişte ve günümüzde millî bayramlarda yapılan spor etkinliklerine ait görüntüler (23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı için çocukların düzenlediği spor şenlikleri ve halk dansları gösterileri; 19 Mayıs Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı için gençlik yürüyüşleri, atletizm yarışmaları, jimnastik ve halk dansları; 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı için halk koşuları, binicilik gösterileri, deniz sporları ve bayrak taşıma törenleri) izletilir (D19.2). Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesi için öğrencilere "Sizce Mustafa Kemal Atatürk neden bu bayramları çocuklara ve gençlere armağan etmiştir?", "Millî bayramlarda spor etkinlikleri neden önemlidir?", "Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporlar nelerdir?", "Mustafa Kemal Atatürk spor ile yakından ilgilenerek nasıl bir mesaj vermek istiyordu?’’ gibi açık uçlu sorular yöneltilebilir ve öğrencilerin bu soruları cevaplamaları sağlanabilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden farklı bölgelere ait çeşitli geleneksel çocuk oyunlarını belirlemeleri, oyunların hangi hareket becerilerini içerdiğini ifade etmeleri istenebilir. Geleneksel çocuk oyunlarına dayalı yeni kuralların olduğu özgün bir oyun tasarlamaları ve tasarladıkları oyunu oynamaları istenebilir. Elde ettikleri başarılara göre sporcuları karşılaştırmaları ve sıralamaları istenebilir. Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporları, bu sporlarda o dönem için kullanılan ekipmanları ve bu sporların dünyanın hangi bölgelerinde daha yaygın olduklarını araştırıp sunmaları istenebilir.
Destekleme Oyunların zorluk seviyelerine göre kurallar sadeleştirilebilir. Mustafa Kemal Atatürk’ün ilgilendiği sporları anlatan ve başarılı Türk sporcularını gösteren büyük görseller kullanılabilir. Oyunlar ve etkinliklerde daha fazla duyuya hitap edilebilir.