1. SINIF HAYAT BİLGİSİ ÖĞRETİM PROGRAMI

1. ÖĞRENME ALANI: BEN VE OKULUM

Hayat Bilgisi Dersi (1.Sınıf)

Bu öğrenme alanının içeriğini; öğretmen ve arkadaşları ile tanışma, okul ortamı, sınıf ve okul kuralları, fiziksel özellikler ve duygular oluşturmaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin öğretmen ve arkadaşlarıyla tanışmaları, okul ortamını tanımaları, sınıf ve okul kurallarına uygun davranmaları, kendi fiziksel özelliklerini ve temel duygularını ifade etmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 24
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik), E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven), E2.1. Empati, E2.2. Sorumluluk, E2.5. Oyunseverlik, E3.5. Açık Fikirlilik

Programlar Arası Bileşenler

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri SDB2.1. İletişim, SDB3.1. Uyum
Değerler D1. Adalet, D10. Mütevazılık, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D15. Sevgi
Okuryazarlık Becerileri OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB4. Görsel Okuryazarlık
Disiplinler Arası İlişkiler Türkçe, Sosyal Bilgiler, Beden Eğitimi ve Oyun
Beceriler Arası İlişkiler SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık), SDB2.2. İş Birliği
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • HB.1.1.1. Öğretmeni ve arkadaşlarıyla tanışabilme
    a) Öğretmeni ve arkadaşları kendilerini tanıtırken onları etkin bir şekilde dinler.
    b) Öğretmenine ve arkadaşlarına kendisini tanıtırken sözlü ve sözsüz olarak etkileşim kurar.
  • HB.1.1.2. Okul ortamını tanıyabilme
    a) Kendisi için yeni olan sınıfını, okulunun bölümlerini ve okul çalışanlarını fark eder.
    b) Okul ortamına ve çalışanlarına ilişkin gözlemlerini ifade eder.
  • HB.1.1.3. Sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilme
    a) Sınıf ve okul ortamındaki kuralları fark eder.
    b) Sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranışlar sergiler.
  • HB.1.1.4. Fiziksel özelliklerini ve temel duygularını açıklayabilme
İçerik Çerçevesi Öğretmen ve Arkadaşlar, Okul Ortamı, Sınıf ve Okul Kuralları, Fiziksel Özellikler ve Duygular
Anahtar Kavramlar tanışma, arkadaş, iletişim, duygu, sınıf ve okul ortamı, kural, uyum, fiziksel özellik
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları; kontrol listesi, gözlem formu, görsellerle oluşturulmuş öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin “ben” ve “diğerleri” kavramlarına ilişkin bilgi sahibi olduğu kabul edilmektedir. Öğrencilerin park, oyun alanı, müze gibi ortamlarda deneyimlerinin olduğu kabul edilmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilerden tanışma sürecine ilişkin gözlemlerini paylaşmaları istenebilir. Canlandırma tekniği kullanılarak örnek tanışma etkinliği yapılabilir. Sınıf ve okul ortamında öğrencilerin kurallara uyup uymama durumlarına yönelik gözlemler yapılabilir.
Köprü Kurma Öğrencilerin sınıf ve okul ortamına ilişkin gözlem ve deneyimlerinden bahsetmeleri istenir. Park, oyun alanı, ana sınıfı gibi alanlardan hareketle sınıf ve okul ortamının ortak bir kullanım alanı olduğu belirtilir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • HB.1.1.1. Öğretmeni ve arkadaşlarıyla tanışabilme
    Öğrencilerden öğretmeni ve arkadaşlarıyla tanışabilmeleri (SDB2.1, SDB2.1.SB1, SDB2.1.SB3) beklenir. Bunun için öğretmeni ve arkadaşları kendilerini tanıtırken onları etkin bir şekilde dinlemeleri (a) istenir. Söz istemeden önce konuşan kişinin sözünü bitirmesini beklemek, konuşan kişi ile göz teması kurmak, nezaketli olmak (D14.1) gibi etkili iletişim becerileri öğrencilere kısaca hatırlatılır. Öğrencilerden, öğretmenine ve arkadaşlarına kendisini tanıtırken sözlü ve sözsüz etkileşim kurmaları (b) beklenir. Öğrencilerin birbirlerini daha iyi tanımaları ve aralarındaki iletişimi güçlendirmeleri amacıyla tanışma ifadeleri kullanmaları istenir. Görüşme gibi tekniklerden istop, örümcek ağı gibi grup oyunlarından yararlanılarak öğrencilere çeşitli tanışma etkinlikleri yaptırılır. Öğrencilerin bu etkinliklere katılımı teşvik edilerek (E1.5) arkadaşları ile olan ortak yönlerini bulmaları, onları daha yakından tanımaları, onlarla etkili iletişim kurmaları (D14.1), kendilerini ifade etmeleri (E1.4), arkadaşlarına karşı anlayışlı davranışlar sergilemeleri (D15.1) istenir. Bunun için örnek olaylardan yararlanılabilir. Öğretmen ve arkadaşlarıyla tanışma sürecindeki davranışları içeren bir kontrol listesi hazırlanarak öğrencilerin davranışları değerlendirilebilir.
  • HB.1.1.2. Okul ortamını tanıyabilme
    Öğrencilerden okul ortamını tanıyabilmeleri (SDB3.1, SDB3.1.SB1, SDB3.1.SB2) beklenir. Bunun için öğrencilerden kendisi için yeni olan sınıfını, okulunun bölümlerini ve okul çalışanlarını fark etmeleri (a) istenir. Öğrencilere sınıfta bulunan ders araç gereçleri, şeref köşesi tanıtılır. Okulun bölümleri gezdirilerek öğrencilerin okulu tanıma süreci desteklenir. Sınıfta ve okul bahçesinde çeşitli oyunlar oynanır (E2.5). Okul çalışanları ile buz kırma gibi tanışma etkinlikleri yaptırılır. Bu süreçte öğrencilerle sürekli iletişim kurulup alınan dönütler pekiştirilerek öğrencilerin kendilerine güven duymaları (E1.5) ve kararlı bir tutum sergilemeleri (D11.2) sağlanır. Öğrencilerden okul ortamı ve çalışanlarına ilişkin gözlemlerini ifade etmeleri (b) istenir. Okula uyum sürecindeki davranışları içeren bir kontrol listesi hazırlanarak öğrenciler değerlendirilebilir.
  • HB.1.1.3. Sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilme
    Öğrencilerden sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilmeleri (SDB3.1, SDB3.1.SB1, SDB3.1.SB4) beklenir. Bunun için öğrencilerden sınıf ve okul ortamındaki kuralları fark etmeleri (a) istenir. Öğrencilerin kendi hak ve sorumluluklarını düşünürken başkalarının haklarına saygı duymalarının gerekliliği (D1.1) konusunda beyin fırtınası, iş birlikli öğretim gibi teknikler kullanılarak öğrencilerle birlikte sınıf kuralları oluşturulur. Bu süreçte öğrencilerden düşüncelerini arkadaşlarıyla (E3.5) paylaşmaları, sınıf kuralları ile ilgili farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenir (SDB2.2, SDB2.2.SB1, SDB2.2.SB2, SDB2.2.SB3). Bunun gibi grup etkinliklerinde öğrencilerin sorumluluk almaları (E2.2), kendilerini ifade ederken duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları (D12.2) ve başkalarının bakış açılarını anlamaları (E2.1) üzerinde durulur. Sınıf kurallarından yola çıkarak koridorda koşmamak, ortak kullanım alanlarını temiz tutmak gibi okulda uyulması gereken kurallara örnekler verilir. Ardından öğrencilere okul ortamındaki genel davranışlar hakkında gözlem yapma fırsatı verilerek (OB1.2) öğrencilerden okul kurallarına örnekler vermeleri istenir. Öğrencilerden sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranışlar sergilemeleri (b) beklenir. Sınıf ve okul kuralları ile ilgili boyama, kesme-yapıştırma etkinliklerinden oluşan çalışma yaprakları kullanılabilir. Bu çalışmalar sınıf panosu gibi alanlarda sergilenir. Öğrencilerin sınıf ve okul kuralları ile ilgili davranışları görsellerle oluşturulmuş öz değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.1.4. Fiziksel özelliklerini ve temel duygularını açıklayabilme
    Öğrencilerden fiziksel özelliklerini ve temel duygularını açıklayabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerden saç ve göz rengi gibi fiziksel özelliklerini ifade etmeleri istenir. Öğrencilerden fiziksel özelliklerini inceleyerek resim yapmaları, fotoğrafına bakarak (OB4.1) ya da ayna kullanarak fiziksel özelliklerini ifade etmeleri istenir. Ardından temel duygularını fark etmeleri beklenir. Öğrencilerin çeşitli olaylar ve durumlar karşısında heyecan, sevinç gibi hangi duyguları yaşadıklarını (SDB1.1, SDB1.1.SB2) konuşma halkası, kartopu gibi tekniklerle paylaşmaları sağlanır. Duygularını fark etmelerini sağlamak için (D10.1) öğrencilerle kendini keşfet, kukla oyunları ve pandomim gibi etkinlikler yapılır. Yapılan etkinlikler, gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden öğretmeni ve sınıf arkadaşlarıyla iletişim kurma; fiziksel özelliklerini, duygularını fark etme sürecinde müzik ya da beden eğitimi ve oyun dersi ile ilişkilendirerek bir ritim eşliğinde kendini tanıtmaları, sözsüz olarak hareketlerle duygularını ifade etmeleri istenebilir. Okul ortamını tanıyabilmeleri için öğrencilere akran öğretimi ve grup çalışmalarını destekleyen görevler verilebilir. Sınıf ve okul ortamında uygun davranışlarla ilgili afiş, poster gibi özgün ürünler oluşturmaları istenebilir.
Destekleme Öğrencilerin iletişim becerilerini güçlendirmek, fiziksel özellikleri ve duygularını fark etmelerini sağlamak için görsel, işitsel, dokunsal veya harekete dayalı materyaller ile öğrenme süreci desteklenebilir. Okul ortamını tanıma ve kurallara uygun davranışlar sergileme sürecinde içerik öğretiminin basamakları, küçük parçalara ayrılarak ve somutlaştırılarak sunulur ve kurallar tekrar uygulanır.

2. ÖĞRENME ALANI: SAĞLIĞIM VE GÜVENLİĞİM

Hayat Bilgisi Dersi (1.Sınıf)

Bu öğrenme alanının içeriğini; sağlıklı büyüme ve gelişme, kişisel alan, yaya ve yolcuların uyması gereken trafik kuralları ve acil durumlar oluşturmaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin sağlıklı yaşamaya dair temel yetkinliklerini ve güvenli bir ortamda yaşam becerilerini geliştirmeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 24
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E1.1. Merak, E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven), E2.4. Güven, E3.8. Soru Sorma

Programlar Arası Bileşenler

Değerler D8. Mahremiyet, D11. Özgürlük, D13. Sağlıklı Yaşam, D14. Saygı, D16. Sorumluluk, D18. Temizlik
Okuryazarlık Becerileri OB4. Görsel Okuryazarlık
Disiplinler Arası İlişkiler Sosyal Bilgiler, Trafik Güvenliği
Beceriler Arası İlişkiler SDB2.1. İletişim, SDB2.2. İş Birliği
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • HB.1.2.1. Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri belirleyebilme
  • HB.1.2.2. Kişisel alanının sınırlarını belirleyebilme
  • HB.1.2.3. Temel trafik kurallarına uygun davranabilme
  • HB.1.2.4. Acil durumlarda yapılması gerekenleri belirleyebilme
İçerik Çerçevesi Sağlıklı Büyüme ve Gelişme, Kişisel Alan, Temel Trafik Kuralları, Acil Durumlar
Anahtar Kavramlar sağlıklı büyüme ve gelişme, kişisel alan, acil durum, trafik kuralları, güvenlik
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları; kontrol listeleri ve öz değerlendirme formları kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerin oluşturduğu görsel kavram haritası, slogan gibi ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin sağlıklı olmaya ve kişisel alanını korumaya ilişkin temel bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir. Öğrencilerin yaya ve yolcu olarak trafikte güvende olmaya ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci Sağlıklı olma ve kişisel alanı korumaya ilişkin beyin fırtınası ve fikir taraması gibi etkinlikler yapılabilir. Sağlıklı beslenmenin önemine ilişkin merak ve ilgi uyandırılabilir. Öğrencilerden sağlığını korumaya ilişkin yapılması gerekenleri konuşma halkası tekniğini kullanarak anlatmaları istenebilir. Trafik kurallarıyla ilgili kart gösterme gibi tekniklerle öğrencilerin ön bilgileri değerlendirilebilir.
Köprü Kurma Öğrencilerden sağlıklı olmak için nelere dikkat ettiklerini anlatmaları istenir. Sağlıklı yaşam için tüketilmesi gereken besinler öğrencilerin günlük beslenme alışkanlıkları ile ilişkilendirilir. Kişisel eşyaları ve yaşadığı ortam ile ilgili resim çizmeleri istenir. Öğrencilerden trafik kurallarına örnekler vermeleri beklenir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • HB.1.2.1. Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri belirleyebilme
    Öğrencilerden sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri belirleyebilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için sağlıklı beslenme, spor, yeterli ve düzenli uyku alışkanlığı, kişisel bakım ve temizlik, ağız ve diş sağlığına dikkat etme gibi (D13.4, D18.1) yapması gerekenleri verilen örnekler üzerinden incelemeleri istenir. Öğrencilere sağlıklı büyüme ve gelişmenin önemi ile ilgili belgesel, görsel ve etkileşimli eğitici içerikler (OB4.1) sunulur. Beyin fırtınası, kum saati gibi tekniklerden yararlanılarak öğrencilere sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili sorular sorulur. Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri ifade etmeleri istenir. Öğrencilerin küçük grup tartışmaları yapmaları ya da konuyla ilgili soru sormaları sağlanır (E1.1, E3.8). Görsel kavram haritası hazırlamaları ya da slogan üretmeleri istenir. Ürünlerin değerlendirilmesinde bütüncül dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.
  • HB.1.2.2. Kişisel alanının sınırlarını belirleyebilme
    Öğrencilerden kişisel alanının sınırlarını belirleyebilmeleri (KB1) beklenir. Öğretmen tarafından öğrencilerin kişisel alanlarını fark etmelerine yönelik açıklama yapılır. Konu ile ilgili her bireyin kişisel bir alanı olduğu vurgulanır. Bireyler arası fiziksel mesafe sınırlarının belirlenmesi, duyguların ve fikirlerin ne kadarının başkalarıyla paylaşılabileceği gibi hususlar üzerinde durulur. Öğrencilerin kişisel alanını belirlemeye yönelik farkındalıklarını artırmak amacıyla (D8.1) rol oynama, hulahop oyunu gibi etkinliklerden yararlanılır. Öğrencilerden kişisel alanlarıyla ilgili düşüncelerini paylaşmaları beklenir. Kendilerini güvende (E2.4) hissettikleri kişisel alan sınırlarını belirlemeleri istenir. Kişinin kendini güvende hissetmesi ve insan ilişkilerinde karşılıklı saygı gösterilmesi için kişisel alanı belirlemenin önemli olduğu ifade edilir (D14.2). Öğrencilere konu ile ilgili çeşitli örnek olaylar sunularak öğrencilerin kişisel alanlarıyla ilgili sorular sormaları (E3.8) sağlanır. Konu ile ilgili öğrencilere görseller, eğitici dijital içerikler gibi materyaller sunularak kişisel alanın sınırlarına vurgu yapılır. Öğrencilerin kişisel alanının sınırlarını ifade etmeleri beklenir. Süreç, kontrol listesi şeklinde hazırlanmış gözlem formu ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.2.3. Temel trafik kurallarına uygun davranabilme
    Öğrencilerden temel trafik kurallarına uygun davranabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öncelikle uymaları gereken trafik kurallarını ifade etmeleri istenir. Öğrencilerin yaya ve yolcu olma durumlarında yaşadığı deneyimleri paylaşmaları beklenir. Öğrencilere konu ile ilgili görsel bilgi kartları, görsel kavram haritaları gibi (OB4.4) bilgilendirici materyaller sunulur. Öğrencilerden toplumsal düzenin sağlanması ve kendi güvenliği için temel trafik kurallarına uygun davranışlar sergilemeleri beklenir (D11.3). Öğrencilerden karşıdan karşıya geçerken sağına ve soluna bakma, gerektiğinde alt ve üst geçitleri kullanma, trafik ışıklarına dikkat etme, emniyet kemeri kullanma, sürücünün dikkatini dağıtmama, özel araçlarda arka koltukta oturma gibi kurallar hakkında örnekler vermeleri istenir (D16.1). Bunun için rol oynama, canlandırma, doğru-yanlış, eşleştirme kartları gibi teknikler kullanılarak veya dur-geç, anlamını bul gibi oyunlar oynatılarak konu ile ilgili çeşitli etkinlikler yaptırılır (SDB2.2, SDB2.2.SB4). Süreç, kontrol listesi şeklinde hazırlanmış gözlem formu ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.2.4. Acil durumlarda yapılması gerekenleri belirleyebilme
    Öğrencilerden acil durumlarda yapılması gerekenleri belirleyebilmeleri (KB1) beklenir. Yaşanması muhtemel acil durumlar karşısında öğrencilerden yapılması gerekenlere ilişkin fikirleri alınır. Öğrencilere evde, okulda, parkta ve sokakta karşılaşılan çarpma, düşme, kaybolma, gaz kaçağı, zehirlenme ve trafik kazası gibi acil durumlarla ilgili içerikler sunulur (OB4.1). Fikir taraması, beyin fırtınası gibi tekniklerle acil durumlarda doğru davranmanın önemi vurgulanır (SDB2.1, SDB2.1.SB2). Öğrencilere ani gelişen sağlık ve güvenlik durumlarında öncelikle sakin olmaları gerektiği vurgulanır. Öğrencilerin evdeyse aile büyüklerine, okulda ise öğretmenlerine acil durumla ilgili haber vermeleri beklenir. Gerekli durumlarda 1-1-2 Acil Çağrı Merkezinin aranması gerektiği üzerinde durulur. Öğrencilere acil durumlarda yapılması gerekenleri içeren animasyon ve çizgi film gibi eğitici içerikler sunulur. Öğrencilerden acil durumlarda ihtiyaç duyabilecekleri adres ve telefon bilgilerini öğrenmeleri istenir. Buna yönelik acil durum bilgi kartı hazırlama etkinliği yaptırılır. Drama, rol oynama gibi tekniklerle acil durumlarda yapılması gereken uygun davranışları göstermeleri istenir (E1.5). Öğrencilerden davranışlarını öz değerlendirme formu ile değerlendirmeleri istenebilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden, aile büyüğü veya öğretmeni eşliğinde kendisine en yakın Toplum Sağlığı Merkezi/Sağlıklı Hayat Merkezi ziyareti gerçekleştirerek sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili uzmanlarla görüşme yapmaları istenebilir. Öğrencilerden kişisel alanlarının sınırlarını belirlemelerine ilişkin konu ile ilgili düşüncelerini içeren bir monolog hazırlamaları beklenebilir. Öğrencilere temel trafik kuralları ve acil durumlarda yapılması gerekenlere ilişkin bilgi kartları hazırlatılabilir.
Destekleme Öğrencilerden sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili öğrendiklerini ifade etmeleri istenebilir. Kişisel alanlarının sınırlarının belirlenmesine ilişkin sözlü olarak cümle tamamlama çalışması yapmaları istenebilir. Temel trafik kurallarına ilişkin canlandırma yapmaları istenebilir. Acil durumda yapılması gerekenleri görsel bilgi kartlarını kullanarak ifade etmeleri istenebilir.

3. ÖĞRENME ALANI: AİLEM VE TOPLUM

Hayat Bilgisi Dersi (1.Sınıf)

Bu öğrenme alanının içeriğini; ailenin önemi, ailede görgü ve nezaket kuralları, öğrencinin ailesindeki görev ve sorumlulukları oluşturmaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin ailenin önemini fark etmeleri, aile yaşamında nezaket kurallarına uygun davranmaları, aile bireylerinin üzerine düşen görev ve sorumlulukları çözümlemeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 20
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler, KB2.4. Çözümleme
Eğilimler E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik)

Programlar Arası Bileşenler

Değerler D2. Aile Bütünlüğü, D8. Mahremiyet, D9. Merhamet, D14. Saygı, D15. Sevgi, D16. Sorumluluk
Okuryazarlık Becerileri OB4. Görsel Okuryazarlık
Disiplinler Arası İlişkiler Sosyal Bilgiler
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • HB.1.3.1. Aile olmanın önemini fark edebilme
  • HB.1.3.2. Aile yaşamında nezaket ve görgü kurallarına uygun davranabilme
  • HB.1.3.3. Aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını çözümleyebilme
    a) Aile içindeki görev ve sorumlulukları belirler.
    b) Aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını ilişkilendirir.
İçerik Çerçevesi Ailenin Önemi, Ailede Nezaket ve Görgü Kuralları, Ailedeki Görev ve Sorumluluklar
Anahtar Kavramlar aile, nezaket, görgü, görev, sorumluluk, saygı, sevgi
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları; anekdot kaydı, canlandırma, kontrol listesi, eşleştirme kartları kullanılarak değerlendirilebilir. Sınıf içi performans görevi olarak öğrencilerden aile albümü hazırlamaları istenebilir. Hazırlanan albümler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül dereceli puanlama anahtarında görsellerin kullanımı ve uygun yerleştirilmesi gibi kriterler temel alınabilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin anne, baba ve çocuk kavramları hakkında ön bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir. Aile ve toplum içinde nezaketli davranmanın gerekliliğine ilişkin farkındalıklarının olduğu kabul edilmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilere ailenin önemi, aile yaşamındaki nezaket ve görgü kuralları ve ailede üzerine düşen görev ve sorumluluklarıyla ilgili aşağıdaki sorular sorulabilir:
  • Aile bireylerini tanıtır mısın?
  • Aile yaşamında hangi nezaket ve görgü kurallarına uymamız gerekir?
  • Ailede üzerine düşen görevler nelerdir?
Köprü Kurma Öğrencilerden aile bireylerini tanıtmaları, kullandıkları nezaket ifadeleri ve evde yardımlaşarak yaptıkları işleri anlatmaları istenir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • HB.1.3.1. Aile olmanın önemini fark edebilme
    Öğrencilerden aile olmanın önemini fark edebilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerden aile bireylerinin kimler olduğunu ifade etmeleri istenir. Konuşma halkası, vızıltı grupları, tek cümlelik özetler gibi teknikler kullanılarak çekirdek ve geniş aileyi oluşturan bireylere örnekler verilir. Öğrencilerden de aile bireylerine örnek vermeleri istenir. Ailenin önemine ilişkin hikâye, masal gibi eğitici içeriklerden örnek metinler istenir. Öğrencilerin aile ilişkilerinin önemini verilen örnekler üzerinden incelemeleri beklenir. Ailedeki birlik, beraberlik, fedakârlık, sevgi, anlayışlı olmak gibi temel değerler üzerine tartışma yapılarak öğrencilerin konuya ilişkin çıkarım yapmaları sağlanır (D2.1, D9.2, D15.1). Öğrencilerden sınıf içi performans görevi olarak fotoğraf veya görsellerle oluşturdukları bir aile albümü hazırlamaları (E1.4) istenir (OB4.4). Oluşturulan ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.3.2. Aile yaşamında nezaket ve görgü kurallarına uygun davranabilme
    Öğrencilerden aile yaşamında nezaket ve görgü kurallarına uygun davranabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerin aile yaşamında uyulması gereken nezaket ve görgü kurallarını ifade etmeleri istenir. Konu ile ilgili görsel ve işitsel eğitici materyaller (OB4.1) kullanılarak örnekler sunulur. Aile yaşamında “günaydın”, “eline sağlık”, “lütfen”, “teşekkür ederim” gibi nezaket ifadeleri kullanmak, aile bireylerinin odalarına girerken kapıyı çalmak (D8.3, D14.1) gibi nezaket kuralları üzerinde durulur. Sofraya beraber oturup beraber kalkmak, üstüne dökmeden yemek yemeye dikkat etmek, çatal, kaşık, peçete kullanmak gibi görgü kurallına vurgu yapılır. Ailede nezaket ve görgü kurallarına uygun davranmanın aile içi iletişimi güçlendireceği üzerinde durulur (D2.3). Öğrencilere konuya ilişkin örnek olay, canlandırma gibi tekniklerle çeşitli etkinlikler yaptırılır. Öğrencilerin konu ile ilgili davranışları anekdot kaydı ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.3.3. Aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını çözümleyebilme
    Öğrencilerden aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını çözümleyebilmeleri (KB2.4) beklenir. Bunun için öğrencilerden öncelikle aile içindeki görev ve sorumlulukları belirlemeleri (a) istenir. Bu aşamada öğrencilerin aile yaşantısından ve örnek olaylardan yola çıkarak aile bireylerinin görev ve sorumluluklarına ilişkin örnekler vermeleri istenir (D2.4, D16.3). Ardından öğrencilerden aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını ilişkilendirmeleri (b) istenir. Öğrencilerin, aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını sunulan görsel kartlar, görsel kavram haritası gibi materyallerle açıklamaları beklenir. Konuya ilişkin görsellerin yer aldığı eşleştirme kartları kullanılarak (OB4.1) değerlendirme yapılabilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden aile bireylerinin tanıtıldığı ve aile bireyleri arasındaki bağların anlatıldığı kısa film, video gibi özgün ürünler oluşturmaları ve sunmaları istenebilir. Aile yaşamında bireylerin nezaket kurallarına, görevlerine ve sorumluluklarına ilişkin şarkı, şiir, hikâye gibi özgün ürünler oluşturmaları istenebilir.
Destekleme Öğrencilerden aile olmanın önemini belirlerken aile bireylerinin resimlerini çizmeleri, aile yaşamında uydukları nezaket kuralları ile görev ve sorumluluklarını; sunulan görsellerden yararlanarak ifade etmeleri istenebilir. Hatırlamayı kolaylaştıracak biçimde düzenlenen grafikler, resimler, zihin haritaları gibi görseller de eklenerek öğretim desteklenebilir.

4. ÖĞRENME ALANI: YAŞADIĞIM YER VE ÜLKEM

Hayat Bilgisi Dersi (1.Sınıf)

Bu öğrenme alanının içeriğini; yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özellikleri, Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı, Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı, millî gün ve bayramlar ile dinî gün ve bayramlar oluşturmaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklamaları, Türk Bayrağı’nın ve İstiklâl Marşı’nın önemini fark etmeleri, Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgileri ifade etmeleri, millî gün ve bayramlar ile dinî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade etmeleri, millî bilince ve manevi değerlere ilişkin farkındalık oluşturmaları amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 28
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler
Eğilimler E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven)

Programlar Arası Bileşenler

Değerler D3. Çalışkanlık, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D19. Vatanseverlik
Okuryazarlık Becerileri OB2. Dijital Okuryazarlık, OB5. Kültür Okuryazarlığı
Disiplinler Arası İlişkiler Türkçe, Sosyal Bilgiler, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi
Beceriler Arası İlişkiler SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık Becerisi)
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • HB.1.4.1. Yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklayabilme
  • HB.1.4.2. Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemini ifade edebilme
  • HB.1.4.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatıyla ilgili bilgileri ifade edebilme
  • HB.1.4.4. Millî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
  • HB.1.4.5. Dinî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
İçerik Çerçevesi Yaşadığımız Yer ve Ülkemizin Genel Özellikleri, Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı, Mustafa Kemal Atatürk’ün Hayatı, Millî Gün ve Bayramlar, Dinî Gün ve Bayramlar
Anahtar Kavramlar ülke, başkent, İstiklâl Marşı, Türk Bayrağı, millî gün ve bayram, dinî gün ve bayram
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları; akran değerlendirme formu, portfolyo, performans görevi kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden istenen görsel kavram haritası, bilgi kartı, zaman çizelgesi, şiir, resim, afiş gibi ürünler portfolyolarına dâhil edilebilir. Sınıf içi performans görevi olarak Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgilerden ve görsellerden oluşan albüm hazırlamaları istenebilir. Hazırlanan albümler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin daha önce resmî tören ve kutlamalara katıldığı, İstiklâl Marşı’nın okunduğu ortamlarda bulundukları kabul edilmektedir. Öğrencilerin Türk Bayrağı’nı tanıdıkları kabul edilmektedir. Öğrencilerin dinî gün ve bayramlar hakkında deneyime sahip oldukları kabul edilmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilere Türk Bayrağı, İstiklâl Marşı, millî gün ve bayramlar, dinî gün ve bayramlarla ilgili sorular sorulabilir. Bu konulara ilişkin bildiklerini görsellerle anlatmaları istenebilir. Öğrencilerden Türk Bayrağı görseli çizmeleri istenebilir. Öğrencilerin dinî gün ve bayramlardaki deneyimlerini sözlü olarak ifade etmeleri istenebilir.
Köprü Kurma Öğrencilerden resmî törenlerde yaşadığı deneyimlerini, Mustafa Kemal Atatürk ile ilgili bildiklerini, millî gün ve bayramlara, dinî gün ve bayramlara ilişkin anılarını paylaşmaları istenir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • HB.1.4.1. Yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklayabilme
    Öğrencilerden yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklayabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerden yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini incelemeleri istenir. Yaşadığı yerin adı, tarihî yerleri ve doğal güzellikleri, yöresel yiyecekleri ve kıyafetleri gibi yaşadığı yere ait genel özellikler üzerinde durulur. Ülkemizin adı, başkenti ve para birimine ilişkin bilgi verilir. Öğrencilerin, yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini ifade etmeleri sağlanır. Harita üzerinde ülkemizin başkentini ve yaşadığı yeri göstermeleri istenir. Ülkemizin üç tarafının denizlerle çevrili olduğunu fark etmeleri sağlanır. Akdeniz, Karadeniz, Marmara ve Ege Denizi’nin vatanın bir parçası olduğu vurgulanır. Konu ile ilgili tanıtım filmi, belgesel vb. eğitici materyaller sunulur (OB2.4). Öğrencilerden görsel kavram haritası, bilgi kartı gibi ürünler hazırlamaları ve sunmaları istenir. Hazırlanan ürünler akran değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.4.2. Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemini ifade edebilme
    Öğrencilerden Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemini ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Öğrencilerin Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemi ile ilgili verilen örnekleri incelemeleri sağlanır. Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın ülkemizin bağımsızlık sembolleri olduğu vurgulanır. Bayrağımızın şekli ile ay ve yıldıza vurgu yapılarak rengi belirtilir. İstiklâl Marşımızın şairi Mehmet Âkif Ersoy hakkında bilgi verilir. Eğitici dijital içerikler sunularak Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın ülkemize ait önemli değerler olduğu vurgulanır. Öğrencilerden Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’na saygı duymaları beklenir (D19.1). Katıldıkları resmî törenlerle ilgili deneyimlerini ve hissettikleri duyguları paylaşmaları beklenir (SDB1.1, SDB1.1.SB2). Bunun için konuşma biletleri, konuşma halkası gibi teknikler kullanılarak öğrencilerin duygularını paylaşmaları sağlanır. Öğrencilerden Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı ile ilgili resim, şiir gibi ürünler hazırlamaları istenir. Hazırlanan ürünler öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
  • HB.1.4.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatıyla ilgili bilgileri ifade edebilme
    Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgileri ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Mustafa Kemal Atatürk'ün hayatına ilişkin bilgiler; doğum yeri, annesinin ve babasının adı, ölüm yeri ve Anıtkabir ile sınırlandırılır. Konu ile ilgili kısa film, belgesel, animasyon, fotoğraf, video, infografik gibi eğitici materyaller sunulur (OB2.4). Mustafa Kemal Atatürk’ün çocukluğundan itibaren gösterdiği azimli, çalışkan, planlı ve kararlı olması gibi özellikleri üzerinde durularak öğrencilerin konuya ilişkin çıkarımlar yapmaları sağlanır (D3.1, D3.2, D11.2, D12.3). Öğrencilerden konu ile ilgili bilgilere ilişkin görsellerle desteklenmiş bilgi kartları, zaman çizelgesi, Atatürk Köşesi gibi ürünler hazırlamaları beklenir. Öğrencilere Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgiler ve görsellerden oluşan albüm hazırlama performans görevi verilir. Oluşturulan albümler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.4.4. Millî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
    Öğrencilerden millî gün ve bayramlarda yaşadıkları duyguları ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Öğrencilerden millî gün ve bayramlarda yaşadıkları duyguları fark etmeleri istenir. 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü'nün millî gün olduğu; millî bayramlarımızın ise 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı, 30 Ağustos Zafer Bayramı olduğu belirtilir. Millî gün ve bayramların anlam ve önemi üzerinde durulur. Millî gün ve bayramların milletimize ait önemli değerler olduğunu bilerek bu değerlere saygı duymaları (D14.3) beklenir. Başta Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bugünlere ulaşmamıza katkı sağlayan tüm kahramanlarımızın anılması ve onlara saygı duymanın önemi (D19.2) belgesel, bayram gösteri kesitleri gibi eğitici içeriklerle vurgulanır. Ardından öğrencilerden millî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları paylaşmaları istenir. Öğrencilere katıldıkları millî gün ve bayramlarla ilgili deneyimlerini ve hissettikleri duyguları paylaşabilecekleri pano çalışması, konuşma halkası gibi etkinlikler yaptırılır (E1.5), (SDB1.1, SDB1.1.SB2). Öğrencilerden konu ile ilgili duygularını yansıtan şiir, resim, afiş gibi ürünler hazırlamaları istenir. Hazırlanan ürünler öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
  • HB.1.4.5. Dinî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
    Öğrencilerden dinî gün ve bayramlarda yaşadıkları duyguları ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Dinî günlerimizin kandiller, Kadir Gecesi ve Aşure Günü olduğu; Ramazan ve Kurban Bayramı’nın ise dinî bayramlarımız olduğu belirtilir. Öğrencilerin dinî gün ve bayramların dinimiz için önemli ve özel günler olduğunu bilerek millî ve manevi değerlere saygılı davranmaları (D14.3) gerektiği üzerinde durulur. Bu günlerde sevdiklerimizle bir arada olmanın önemi (D19.2); video, kısa film, animasyon, infografik, hikâye veya şiirler ile vurgulanır (OB5.1). Öğrencilerin dinî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları paylaşmaları sağlanır. Öğrencilere katıldıkları dinî gün ve bayramlarla ilgili deneyimleri ve hissettikleri duyguları paylaşabilecekleri pano çalışması gibi etkinlikler yaptırılır (E1.5), (SDB1.1, SDB1.1.SB2). Öğrencilerden konu ile ilgili duygularını yansıtan şiir, resim, afiş gibi ürünler hazırlamaları istenir. Hazırlanan ürünler öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden yaşadığı yer ve ülkemizin genel özellikleri ile ilgili broşür, tanıtım kartı gibi özgün ürünler oluşturmaları ve bu ürünleri sunmaları istenebilir. Bu ürünlerden bazıları aile katılımı ile oluşturulabilir. Türk Bayrağı’nın ve İstiklâl Marşı’nın önemi ve Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili araştırma yapmaları ve sunmaları istenebilir. Millî gün ve bayramlar, dinî gün ve bayramlar ile ilgili duygularını ifade eden bir metin yazmaları istenebilir.
Destekleme Öğrencilere yaşadığı yer ve ülkemizin genel özellikleri ile ilgili resimli bilgi kartları kullanılarak eşleştirme oyunu oynatılabilir. Mustafa Kemal Atatürk ile ilgili öğrendiklerini, millî gün ve bayramlar, dinî gün ve bayramlar ile ilgili duygularını ifade etmeleri istenebilir.

5. ÖĞRENME ALANI: DOĞA VE ÇEVRE

Hayat Bilgisi Dersi (1.Sınıf)

Bu öğrenme alanının içeriğini; doğayı gözlemleme, gök cisimleri, afetler ve geri dönüşüm oluşturmaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıkları gözlemlemeleri, modeller üzerinden gök cisimlerini karşılaştırmaları, afet türlerini tanımaları ve geri dönüştürülebilen atıkları sınıflamaları amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 24
Kavramsal Beceriler KB1. Temel Beceriler, KB2.2. Gözlemleme, KB2.5. Sınıflandırma, KB2.7. Karşılaştırma
Eğilimler E1.1. Merak, E1.3. Azim ve Kararlılık, E2.1. Empati, E3.8. Soru Sorma

Programlar Arası Bileşenler

Değerler D5. Duyarlılık, D9. Merhamet, D14. Saygı, D15. Sevgi, D16. Sorumluluk, D18. Temizlik
Okuryazarlık Becerileri OB4. Görsel Okuryazarlık, OB8. Sürdürülebilirlik Okuryazarlığı
Disiplinler Arası İlişkiler Sosyal Bilgiler
Beceriler Arası İlişkiler SDB2.2. İş Birliği
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • HB.1.5.1. Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıkları gözlemleyebilme
    a) Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin veri toplar.
    b) Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin topladığı verileri sınıflandırır.
  • HB.1.5.2. Modeller üzerinden gök cisimlerini karşılaştırabilme
    a) Modeller üzerinden gök cisimlerinin (Güneş, Dünya ve Ay) özelliklerini belirler.
    b) Modeller üzerinden gök cisimlerinin (Güneş, Dünya ve Ay) benzerlik ve farklılıklarını listeler.
  • HB.1.5.3. Afet türlerini tanıyabilme
  • HB.1.5.4. Geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırabilme
    a) Geri dönüştürülebilen atıkları belirler.
    b) Geri dönüştürülebilen atıkları ayrıştırır.
    c) Geri dönüştürülebilen atıkları adlandırır.
İçerik Çerçevesi Doğayı Gözlemleme, Gök Cisimleri (Güneş, Dünya, Ay), Afetler, Geri Dönüşüm
Anahtar Kavramlar doğa, gök cisimleri, afet, geri dönüşüm
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları; gözlem formu, kontrol listesi, çalışma yaprağı ve proje görevi ile değerlendirilebilir. Öğrencilerden istenen afiş, poster, zihin haritası, renkli çizimler ve basit resimli sınıflandırma listeleri gibi ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Sınıf içi proje görevi kapsamında öğrencilerden gruplar oluşturmaları ve geri dönüştürülebilen atıkları toplayıp sınıflandırmaları istenebilir. Oluşturulan gruplardan kâğıt, cam, plastik, metal ve pil gibi geri dönüşüm ürünlerini toplamaları, bunları uygun gruplara ayırmaları istenebilir. Süreç sonunda öğrenme galerisi yöntemi kullanılarak projelerini sunmaları istenebilir. Öğretmen, süreci gözlem formu veya grup değerlendirme formu ile değerlendirebilir. Öğrenciler de birbirlerini akran değerlendirme formu ile değerlendirebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin doğaya ilişkin gözlemleri olduğu kabul edilmektedir. Öğrencilerin Güneş, Dünya ve Ay'a ait gözlemleri olduğu kabul edilmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilerden görsel kavram haritasından Güneş, Dünya ve Ay görsellerini işaretlemeleri istenebilir. Öğrencilerin afetler hakkındaki ön bilgileri çeşitli görseller kullanılarak incelenebilir. Geri dönüştürülebilecek materyallere ilişkin bilgi düzeyleri, görsellerle desteklenmiş çalışma yaprağı, etkileşimli materyal gibi içeriklerle incelenebilir.
Köprü Kurma Öğrencilerden doğa ile ilgili gözlem ve deneyimlerinden yola çıkarak doğadaki varlıklara ilişkin çıkarımlarda bulunmaları beklenir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • HB.1.5.1. Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıkları gözlemleyebilme
    Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıkları gözlemleyebilmeleri (KB2.2) istenir. Bunun için öğrencilerden çeşitli doğa etkinlikleri ile yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin veri toplamaları (a) beklenir. Bu aşamada öğrencilere okul bahçesi veya yakın çevresinde belirlenen bir alanda doğa ile ilgili gözlem yapma fırsatı verilir. Soru-cevap, konuşma halkası, öğrenme günlükleri gibi yöntemler kullanılarak öğrencilerden doğadaki varlıklara örnekler vermeleri istenir. Öğrencilerden not alma, resim çizme, fotoğraf çekme gibi (OB4.1, OB4.2) yollarla veri toplamaları beklenir. Gözlem sırasında öğrencilerin çevrelerine duyarlı olmaları vurgulanır (D5.2). Öğrencilerin doğaya, tüm canlılara karşı duygusal bağlarını güçlendirmeleri ve doğaya saygı duymanın önemine yönelik empati geliştirmeleri (E2.1), (D14.3) desteklenir. Doğaya ve bütün canlılara karşı sevgi göstermeleri üzerinde durulur (D9.3, D15.1). Bunun için canlandırma ve rol oynama gibi teknikler kullanılarak çeşitli etkinlikler yaptırılır. Ayrıca veri toplama sürecinde karşılaşılan zorlukların üstesinden gelme konusunda öğrencilerin azim göstermeleri (E1.3) teşvik edilir. Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin topladığı verileri sınıflandırmaları (b) sağlanır. Öğrencilerden gözlemlerini yansıtan afiş, poster gibi ürünler hazırlamaları istenir. Oluşturulan ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.5.2. Modeller üzerinden gök cisimlerini karşılaştırabilme
    Öğrencilerden Güneş, Dünya ve Ay'a ilişkin modeller üzerinden karşılaştırma yapabilmeleri (KB2.7) beklenir. Öğrencilere modeller üzerinden gök cisimlerinin özelliklerini belirlemeleri (a) istenir. Konu gök cisimlerinin büyüklüklerine ve şekillerine ilişkin özellikler ile sınırlı tutulur. Bu süreçte öğrencilere gök cisimleriyle ilgili kısa film, belgesel, fotoğraf, görseller gibi eğitici içerikler sunulur (OB4.1). Öğrencilerin Güneş, Dünya ve Ay'a ilişkin sorular sorması (E3.8) için beyin fırtınası, soru-cevap gibi teknikler kullanılır. Öğrencilerden modeller üzerinden gök cisimlerinin benzerlik ve farklılıklarını listelemeleri (b) beklenir. Öğrencilere Güneş, Dünya ve Ay’ın şekil ve büyüklük açısından benzerlik ve farklılıklarına yönelik renkli çizim, basit resimli sınıflandırma listesi, zihin haritası gibi yollarla bir ürün oluşturmaları önerilir. Süreç; eşleştirmeli, doğru-yanlış, kısa cevaplı gibi maddelerden oluşan bir çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
  • HB.1.5.3. Afet türlerini tanıyabilme
    Öğrencilerden afet türlerini tanıyabilmeleri (KB1) istenir. Öğrencilere deprem, sel, yangın, heyelan, çığ gibi afetlere ilişkin belgesel, animasyon, infografik gibi eğitici içerikler sunulur. Afetlerle ilgili fikir taraması, tek kelimelik tamamlama soruları gibi etkinlikler yapılarak konunun önemine dikkat çekilir (SDB2.2). Öğrencilerin örnek olaylardan yararlanarak afet türlerini tanımaları ve afetlerin özelliklerini ifade etmeleri istenir (D5.3). Öğrencilerin konu ile ilgili soru sormaları teşvik edilir (E3.8). Öğrencilerden afetlerle ilgili bilgilerini somutlaştırmak amacıyla afiş, broşür gibi ürünler hazırlamaları istenir. Ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
  • HB.1.5.4. Geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırabilme
    Öğrencilerden geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırabilmeleri (KB2.5) beklenir. Kâğıt, plastik, cam, pil, metal gibi geri dönüştürülebilen atıkları belirlemeleri (a) sağlanır. Bunun için sınıfa çeşitli atık maddeler getirilir. Bu maddelerin geri dönüşümü hakkında beyin fırtınası, eşleştirme kartları gibi teknikler kullanılarak (E1.1) geri dönüşümün önemine dikkat çekilir. Öğrencilere geri dönüştürülebilen atıkların neden ayrıştırılması gerektiği hakkında kısa film, kamu spotu, animasyon, video gibi eğitici içerikler sunulur. Bu içeriklerle öğrencilerin geri dönüşüm konusundaki farkındalıkları artırılır (OB8.1). Öğrencilerden geri dönüştürülebilen atıkları ayrıştırmaları (b) beklenir. Bunun için öğrencilere geri dönüştürülebilen ve dönüştürülemeyen ürünlerin görsellerinin yer aldığı bir çalışma yaprağı sunulur. Bu yaprakta öğrencilerin atıkları belirlemesi ve ayrıştırmasına yönelik çalışmalar yaptırılır. Öğrencilerden, atık maddeleri geri dönüştürülebilirlik durumuna göre ayrıştırmaları istenir. Ardından öğrencilere atık maddeleri doğru geri dönüşüm kutularına yerleştirme görevi verilir. Verilen bu görevde özverili davranışlar sergilemeleri istenir (D16.3). Öğrencilerin geri dönüştürülebilen atıkları adlandırmaları (c) beklenir. Atık adlandırmaya yönelik atık kutularının üzerine etiket hazırlamaları istenir. Tasarlanan ürünler, sınıfta ya da okulun belirlenmiş geri dönüşüm alanlarında sergilenir. Öğrencilerin çevreyi temiz tutmaları ve doğadaki varlıklara değer vermelerinin önemi vurgulanarak (D5.2, D18.3) sürdürülebilir çevre bilincinin artırılmasına katkı sağlanır (OB8.1). Geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırmaya yönelik sınıf içi grup proje görevi verilir. Öğrencilerden kâğıt, cam, plastik, metal gibi geri dönüştürülebilen atıkları toplamaları istenir. Sınıf gruplara ayrılır. Her gruba bir tür atık malzeme verilerek aynı tür atıkları bir araya getirme görevi verilir. Toplanan ve sınıflandırılan atık malzemelerin geri dönüşüm merkezlerine ulaştırılması sağlanır. Öğrencilerden süreç sonunda öğrenme galerisi yöntemini kullanarak projelerini sunmaları istenir. Bu görev için öğrencilere dört haftalık bir süre verilir. Öğretmen, süreci gözlem formu veya grup değerlendirme formu ile değerlendirebilir. Öğrenciler de birbirlerini akran değerlendirme formu ile değerlendirebilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden doğayı gözlemlemeye yönelik etkinlikler planlamaları istenebilir. Gök cisimleri ile ilgili çizimler yapmaları ya da zihin haritası oluşturmaları istenebilir. Afetlere ilişkin afet eylem planı hazırlamaları istenebilir. Geri dönüşüm ve sürdürülebilirlik için geri dönüşüm atıklarını kullanarak özgün ürünler oluşturmaları ve sergilemeleri istenebilir.
Destekleme Öğrencilerden doğadaki gözlemlerine yönelik resim yapmaları, şarkı söylemeleri ya da doğada yapmak istedikleri etkinlikleri anlatmaları istenebilir. Oyun hamuru ya da kilden gök cisimlerini modellemeleri istenebilir. Afet türlerini anlatan resim yapmaları istenebilir. Öğrencilere atık malzemeler verilerek bunları uygun geri dönüşüm kutularına atmaları istenebilir.

6. ÖĞRENME ALANI: BİLİM, TEKNOLOJİ VE SANAT

Hayat Bilgisi Dersi (1.Sınıf)

Bu öğrenme alanının içeriğini; öğrencilerin bilim, teknoloji ve sanat ile ilgili merak ettiği konular oluşturmaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin bilim ile tanışmaları, günlük yaşamında teknolojiyi fark etmeleri, sanatı keşfetmeleri, yaratıcılıklarını geliştirmeleri ve hazırladıkları ürünleri sergilemeleri amaçlanmaktadır.

Ders Saati ve Beceriler

Ders Saati 18
Alan Becerileri SBAB2. Kanıta Dayalı Sorgulama ve Araştırma
Eğilimler E1.1. Merak, E3.8. Soru Sorma

Programlar Arası Bileşenler

Değerler D3. Çalışkanlık, D7. Estetik
Okuryazarlık Becerileri OB7. Veri Okuryazarlığı
Disiplinler Arası İlişkiler Sosyal Bilgiler, Fen Bilimleri, Matematik, Görsel Sanatlar, Müzik
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri
  • HB.1.6.1. Bilimle ilgili merak ettiklerini sorabilme
    Sunulan bilimsel bir konu hakkında merak ettiği soruları sorar.
  • HB.1.6.2. Teknoloji ile ilgili merak ettiklerini sorabilme
    Sunulan teknolojik bir konu hakkında merak ettiği soruları sorar.
  • HB.1.6.3. Sanatla ilgili merak ettiklerini sorabilme
    Sunulan sanatsal bir konu hakkında merak ettiği soruları sorar.
İçerik Çerçevesi Bilim ile İlgili Merak Edilenler, Teknoloji ile İlgili Merak Edilenler, Sanat ile İlgili Merak Edilenler
Anahtar Kavramlar bilim, teknoloji, sanat
Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme) Öğrenme çıktıları; öğrencilerin bilim ve teknoloji hakkında edindikleri bilgiler yazdıkları öğrenme günlükleri ile oluşturdukları sanatsal ürünler ise bütüncül puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Öğrencilerin sunuları kontrol listesi ile incelenebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları

Temel Kabuller Öğrencilerin bazı teknolojik ürünleri kullanabildiği, resim ve müzik alanlarında farkındalığı olduğu kabul edilmektedir.
Ön Değerlendirme Süreci Öğrencilere bilimsel gelişmelere ilişkin aşağıdaki sorular sorulabilir:
  • Çevremizde kullanılan teknolojik ürünler nelerdir?
  • Çevremizdeki teknolojik ürünlerden nasıl faydalanırız?
  • Teknolojik ürünlere niçin ihtiyaç duyarız?
Sanatsal faaliyetlere katılım durumlarına ilişkin öğrencilere aşağıdaki sorular sorulabilir:
  • Sergi, tiyatro, müze gezisi gibi sanat etkinliklerinden hangilerine katıldınız?
  • Hangi sanat etkinliklerine katılmak istersiniz?
Köprü Kurma Öğrencilerin kullandıkları teknolojik ürünleri listelemeleri ya da resmetmeleri istenir. Sanatın günlük hayat ile ilişkisinin kurulması için öğrencilerin ilgi alanlarına ilişkin sorular sorularak daha önce deneyimlemiş oldukları sanat etkinlikleri incelenir.
Öğrenme-Öğretme Uygulamaları
  • HB.1.6.1. Bilimle ilgili merak ettiklerini sorabilme
    Öğrencilerin bilimle ilgili merak ettiklerini sorabilmeleri (SBAB2, SBAB2.1.SB2) beklenir. Öğrencilerin bilime dikkatlerini çekmek (E1.1) amacıyla balon roket, havalı parmaklar gibi deneyler yapılır. Öğrencilere bilimsel bir konu hakkında belgesel, deney videosu gibi eğitici içerikler izletilir ya da bir buluşun görseli verilir. Ardından öğrencilerden sunulan bilimsel konu hakkında merak ettiği soruları sorması beklenir. Bunun için sunulan konu, deney ya da ürünün oluşumu ile ilgili bir soru kutusu, soru turu gibi teknikler kullanılarak soru sormaları (E3.8) istenir (OB7.1). Öğrencilere deneyler ya da STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat ve Matematik) etkinlikleri yaptırılarak onların araştırmacı ve sorgulayıcı davranışlar geliştirmeleri (D3.3) sağlanır. Süreç sonunda öğrencilerden konu ile ilgili merak ettikleri soruları ve ulaştıkları cevapları öğrenme günlüklerine yazmaları istenebilir.
  • HB.1.6.2. Teknoloji ile ilgili merak ettiklerini sorabilme
    Öğrencilerden teknoloji ile ilgili merak ettiklerini sorabilmeleri (SBAB2, SBAB2.1.SB2) beklenir. Öğrencilerin teknolojik gelişmelere ve ürünlere dikkatlerini çekmek (E1.1) amacıyla örnekler verilir. Öğrencilere teknolojik bir gelişme veya ürün hakkında belgesel, animasyon, video gibi eğitici içerikler izletilir. Öğrencilerden eğitim, ulaşım, iletişim ve sağlık alanlarında kullanılan teknolojiler hakkında soru sormaları beklenir. Bunun için akvaryum, mektup/telgraf gibi teknikler kullanılarak öğrencilerin konu ile ilgili soru sormaları (E3.8) sağlanır (OB7.1). Öğrencilere STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat ve Matematik) etkinlikleri yaptırılarak onların araştırmacı ve sorgulayıcı davranışlar geliştirmeleri (D3.3) sağlanır. Bu süreçte öğrencilere teknolojinin amaca uygun ve güvenli kullanımına yönelik hatırlatmalar yapılır. Genel ağ ortamında yapılan paylaşımların kalıcı olduğunu fark etmeleri sağlanır. Süreç sonunda öğrencilerden konu ile ilgili merak ettikleri soruları ve ulaştıkları cevapları öğrenme günlüklerine yazmaları istenebilir.
  • HB.1.6.3. Sanatla ilgili merak ettiklerini sorabilme
    Öğrencilerden sanatla ilgili merak ettiklerini sorabilmeleri (SBAB2, SBAB2.1.SB2) beklenir. Öğrencilerin sanata dikkatlerini çekmek (E1.1) için müzik, resim, tiyatro, ebru gibi farklı sanat dallarına ait eserlerden örnekler sunulur. Öğrencilerden sunulan örnekler hakkında sanatla ilgili soru sormaları beklenir (E3.8). STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat ve Matematik) etkinliklerinden yararlanılarak öğrencilerden kil, oyun hamuru, blok, boya, fırça gibi malzemelerle veya müzik aletleri ile sanatsal bir ürün oluşturmaları ve bu ürünleri sunmaları sağlanır (D7.2). Süreç sonunda öğrencilerden konu ile ilgili merak ettikleri soruları ve ulaştıkları cevapları öğrenme günlüklerine yazmaları istenebilir.

Farklılaştırma

Zenginleştirme Öğrencilerden bilim, teknoloji ve sanatla ilgili merak ettikleri konulara yönelik sorular hazırlamaları ve bu soruların cevaplarını araştırmaları istenebilir. Bunun için akran öğretimi ve grup çalışmalarını destekleyen etkinliklere yer verilebilir.
Destekleme Öğrencilerin bilim, teknoloji ve sanatla ilgili merak ettikleri soruları sormaları için görsel ve işitsel materyallerle süreç desteklenebilir.